U shunday yoʻldirki, uni solih bandalaringga inʼom etgansan. Bu toʻg‘ri yoʻl haddan oshganlari uchun g‘azabga duchor boʻlganlarning va shirk keltirib adashganlarniki ham emas.
Siz qidirgan ٱلَّذِى masdar-o'zagidan hosil bo'lgan 1464 ta oyat mavjud.
ular ki, va ular ki, ki, va kishilarni, kishilarga, , kishining, u ki;, va ular ki;, U (Rabb) ki
Quyida o'sha oyatlar arabcha matni va o'zbekcha tarjimasi bilan keltirilgan.
U shunday yoʻldirki, uni solih bandalaringga inʼom etgansan. Bu toʻg‘ri yoʻl haddan oshganlari uchun g‘azabga duchor boʻlganlarning va shirk keltirib adashganlarniki ham emas.
U taqvodor kimsalar g‘oyibdan kelgan xabarlarga iymon keltiradigan va barcha namozlarni toʻliq ado etadigan hamda Biz ularga rizq qilib bergan narsalarimizdan muhtoj odamlarga nafaqa, ehson va sadaqa qiladigan kimsalardir.
Hamda u iymonli kimsalar siz Muhammadga tushirilgan Qurʼonga va sizdan oldingi payg‘ambarlar uchun nozil qilingan kitoblarga ham iymon keltiradilar. Shuningdek, ular oxirat kuniga ham aniq ishonadilar.
Ey Rasulim, albatta, kufr keltirgan kimsalarni Allohning azobidan ogohlantirsangiz ham yoki ogohlantirmasangiz ham ularga baribir foydasi yoʻq, ular shunda ham iymon keltirmaydilar.
Munofiqlar bu soʻzlari bilan Allohni va iymon keltirganlarni aldamoqchi boʻladilar. Lekin sezmagan hollarida faqatgina oʻzlarini aldaydilar.
Ular qachonki iymon keltirgan kimsalarga duch kelsalar: “Biz ham iymon keltirdik”, – deydilar. Bordi-yu shaytonlari boʻlgan munofiq yoʻlboshchilari bilan birga xoli qolgan chog‘larida: “Biz sizlar bilan birgamiz, iymon masalasiga kelsak, faqatgina biz moʻminlarning ustidan kulib, mazax qiluvchilarmiz”, – deydilar.
Ana u munofiqlar hidoyat oʻrniga zalolat yoʻlini sotib olgan kimsalardir. Shunday ekan, ularning bu behuda oldi-berdilari foyda keltirmadi va ular toʻg‘ri yoʻlni topuvchi ham boʻlmadilar.
U munofiqlarning misoli xuddi tunda olov yoqqan odamga oʻxshaydi. Olov endi uning atrofini yorita boshlagach, Alloh birdan oʻtni oʻchirib, yorug‘ligini ketkazadi. Shundan soʻng ularni zulmatlarda hech narsani koʻrolmaydigan holatga tashlab qoʻyadi.
Ey odamlar, sizlarni ham sizlardan oldingi qavmlarni ham yaratgan Robbingizga ibodat qilinglar. Shoyad, shunda Allohdan qoʻrqib, taqvo qilsangizlar.
Ey odamlar, sizlarni ham sizlardan oldingi qavmlarni ham yaratgan Robbingizga ibodat qilinglar. Shoyad, shunda Allohdan qoʻrqib, taqvo qilsangizlar.
U sizlarga hayot kechirishingiz uchun Yerni toʻshak, osmonni tom kabi bino qilgan hamda osmondan suv yog‘dirgan, keyin u suv tufayli sizlarga rizq boʻlsin deb turli mevalar undirib chiqargan Zotdir. Shunday ekan, bas, sizlar bilib turib boshqa soxta maʼbudlarni Allohga teng qilmanglar.
Bordi-yu qilolmasangiz, shundoq ham hech qachon qilolmaysizlar-da, u holda doʻzax olovidan qoʻrqinglar. Doʻzaxning yoqilg‘isi odamlar va toshlardan yasalgan butlar bilan toʻla boʻlib, kofirlar uchun tayyorlab qoʻyilgandir.
Ey Muhammad, iymon keltirgan, yaxshi amallar qilgan kimsalar uchun haqiqatan, tagidan anhorlar oqib turuvchi jannatlar muhayyo ekani haqida xushxabar bering. Har gal u yerdan bir meva ularga rizq qilib berilsa: “Axir dunyoda bunday rizq bizga oldin ham berilgan edi-ku?” – deydilar. Ularga, faqatgina u mevaning koʻrinishi oʻxshash qilib berilgan xolos. Hamda u jannat ahllari uchun u yerda pokiza juftlar bordir va ular jannatda mangu qoladilar.
Ey Muhammad, iymon keltirgan, yaxshi amallar qilgan kimsalar uchun haqiqatan, tagidan anhorlar oqib turuvchi jannatlar muhayyo ekani haqida xushxabar bering. Har gal u yerdan bir meva ularga rizq qilib berilsa: “Axir dunyoda bunday rizq bizga oldin ham berilgan edi-ku?” – deydilar. Ularga, faqatgina u mevaning koʻrinishi oʻxshash qilib berilgan xolos. Hamda u jannat ahllari uchun u yerda pokiza juftlar bordir va ular jannatda mangu qoladilar.
Alloh chivin yoki yaratilish jihatdan undan-da ustunroq narsalarni misol tariqasida keltirishdan uyalib, tortinib oʻtirmaydi. Albatta, iymon keltirgan kimsalar bu oyatlarni Robbilaridan haq boʻlib kelgan deb biladilar. Ammo kufr keltirgan kimsalar esa gumrohlik qilib: “Alloh bu misol bilan nima deyishni xohlaydi?” – deydilar. Alloh bu masallarni keltirish bilan iymon keltirmaganlari uchun koʻpchilikni adashtirib zalolatga ketkazadi hamda koʻpchilikni shu sabab bilan toʻg‘ri yoʻlga yetaklaydi. Lekin Alloh bu misollar bilan faqat fosiq kishilarni yoʻldan adashtiradi.
Alloh chivin yoki yaratilish jihatdan undan-da ustunroq narsalarni misol tariqasida keltirishdan uyalib, tortinib oʻtirmaydi. Albatta, iymon keltirgan kimsalar bu oyatlarni Robbilaridan haq boʻlib kelgan deb biladilar. Ammo kufr keltirgan kimsalar esa gumrohlik qilib: “Alloh bu misol bilan nima deyishni xohlaydi?” – deydilar. Alloh bu masallarni keltirish bilan iymon keltirmaganlari uchun koʻpchilikni adashtirib zalolatga ketkazadi hamda koʻpchilikni shu sabab bilan toʻg‘ri yoʻlga yetaklaydi. Lekin Alloh bu misollar bilan faqat fosiq kishilarni yoʻldan adashtiradi.
U fosiqlar shunday kimsalarki, Allohga bergan ahdini qatʼiy iqrordan keyin buzadilar, Alloh bog‘lanishiga buyurgan islomiy-axloqiy, qarindosh-urug‘chilik, doʻstlik kabi rishtalarni uzadilar va Yer yuzida fasod tarqatib yuradilar. Ana shunday kimsalar ziyon koʻruvchilardir.
U Yer yuzidagi barcha narsalarni siz insonlar uchun yaratgan, soʻngra samoga yuzlanib, ularni yetti qavat osmon qilib tiklagan Zotdir. U barcha narsani hikmatini bilib turuvchi Zotdir.
Biroq kufr keltirgan hamda oyatlarimizni inkor qilib, yolg‘onga chiqargan kimsalar esa, doʻzax egalari boʻlib, ular u yerda mangu qoluvchilardir.
Ey bani Isroil avlodlari, sizlarga avvallari inʼom etgan neʼmatimni esga olinglar. Menga bergan ahdga vafo qilinglar, shunda Men ham sizga bergan ahdga vafo qilaman. Hamda yolg‘iz Mendangina qoʻrqinglar.