Verses of the masdar-o'zak ق و م (translation)

621

لَأَنْتُمْ أَشَدُّ رَهْبَةً فِي صُدُورِهِمْ مِنَ اللَّهِ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لَا يَفْقَهُونَ

Ey moʻminlar, shubhasiz, sizlar munofiqlarning dillarida Allohdan koʻra koʻproq qoʻrqinchli tuyulasizlar. Bunga sabab, ular Allohning qudratini anglamaydigan qavm ekanliklaridir.

622

لَا يُقَاتِلُونَكُمْ جَمِيعًا إِلَّا فِي قُرًى مُحَصَّنَةٍ أَوْ مِنْ وَرَاءِ جُدُرٍ ۚ بَأْسُهُمْ بَيْنَهُمْ شَدِيدٌ ۚ تَحْسَبُهُمْ جَمِيعًا وَقُلُوبُهُمْ شَتَّىٰ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لَا يَعْقِلُونَ

Munofiq va yahudiylar oʻzaro birlashib sizlar bilan jang qila olmaydilar. Ular faqat qalʼali qishloqlar ichida berkinib yoki devorlar ortidan turib jang qila oladilar. Shuningdek, ularning oʻz oralarida adovatlari qattiqdir. Soʻzlaridan ularni birlashgan deb hisoblaysiz-u, ammo qalblari tarqoqdir. Bunga sabab, ularning aqlsiz qavm ekanliklaridir.

623

لَنْ تَنْفَعَكُمْ أَرْحَامُكُمْ وَلَا أَوْلَادُكُمْ ۚ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَفْصِلُ بَيْنَكُمْ ۚ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

Qiyomat kunida sizlarga qarindoshlaringiz ham, farzandlaringiz ham aslo foyda bermaydi! Qiyomat kuni Alloh oʻrtalaringizni ajratib qoʻyadi. Alloh barcha qilayotgan amallaringizni koʻrib turuvchidir.

624

قَدْ كَانَتْ لَكُمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِي إِبْرَاهِيمَ وَالَّذِينَ مَعَهُ إِذْ قَالُوا لِقَوْمِهِمْ إِنَّا بُرَآءُ مِنْكُمْ وَمِمَّا تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ كَفَرْنَا بِكُمْ وَبَدَا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةُ وَالْبَغْضَاءُ أَبَدًا حَتَّىٰ تُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَحْدَهُ إِلَّا قَوْلَ إِبْرَاهِيمَ لِأَبِيهِ لَأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ وَمَا أَمْلِكُ لَكَ مِنَ اللَّهِ مِنْ شَيْءٍ ۖ رَبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَإِلَيْكَ أَنَبْنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ

Sizlar uchun Ibrohim va u bilan birga boʻlgan iymonli kimsalarda goʻzal namuna bordir. Oʻshanda ular oʻz qavmlariga: “Bizlar sizlardan va Allohdan boshqaga ibodat qilayotgan narsalaringizdan bezormiz. Bizlar sizlarni inkor qildik. Toki, sizlar yolg‘iz Allohga iymon keltirmaguningizgacha, sizlar bilan bizning oʻrtamizda doimiy adovat va nafrat paydo boʻldi”, – dedilar. Faqat Ibrohimning otasiga: “Albatta, men Allohdan sen uchun mag‘firat soʻrayman, lekin senga Alloh tomonidan boʻladigan biror narsani qaytarishga kuchim yetmaydi”, – degan soʻzi bundan mustasnodir. Ibrohim va u bilan birga boʻlgan iymonli kimsalarning duosi: “Ey Robbimiz, Sengagina tavakkul qildik, Oʻzingga qaytdik va qaytishimiz ham faqat sening huzuringgadir”, – deyish edi.

625

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ قَدْ يَئِسُوا مِنَ الْآخِرَةِ كَمَا يَئِسَ الْكُفَّارُ مِنْ أَصْحَابِ الْقُبُورِ

Ey iymon keltirganlar, Allohning g‘azabiga duchor boʻlgan qavmni doʻst tutmanglar. Xuddi barcha kofirlar qabr egalarining qayta tirilishlaridan noumid boʻlganlaridek, ular ham oxiratdan noumid boʻlgandirlar.

626

وَإِذْ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوْمِهِ يَا قَوْمِ لِمَ تُؤْذُونَنِي وَقَدْ تَعْلَمُونَ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلَيْكُمْ ۖ فَلَمَّا زَاغُوا أَزَاغَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ ۚ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ

Muso oʻz qavmiga: “Ey qavmim, nega sizlar menga Allohning sizlarga yuborgan payg‘ambari ekanimni bilib turib, ozor berasizlar?” – deganini eslang. Bas, qachonki, ular haq yoʻlidan og‘gan edilar, Alloh ham ularning dillarini hidoyatdan burib qoʻydi. Zotan, Alloh fosiqlar qavmini hidoyat qilmaydi.

627

628

629

وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرَىٰ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ وَهُوَ يُدْعَىٰ إِلَى الْإِسْلَامِ ۚ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ

Oʻzi Islomga daʼvat qilinayotganda uni qabul qilish oʻrniga Alloh shaʼniga yolg‘on toʻqigan kimsadan ham zolim kimsa bormi?! Alloh zolimlar qavmini hidoyat qilmaydi.

630

مَثَلُ الَّذِينَ حُمِّلُوا التَّوْرَاةَ ثُمَّ لَمْ يَحْمِلُوهَا كَمَثَلِ الْحِمَارِ يَحْمِلُ أَسْفَارًا ۚ بِئْسَ مَثَلُ الْقَوْمِ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِ اللَّهِ ۚ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ

Tavrot yuklatilgan, soʻngra unga amal qilmay koʻtara olmagan kimsalarning misoli xuddi kitoblarni koʻtarib ketayotgan eshakka oʻxshaydi. Allohning oyatlarini yolg‘onga chiqargan qavmning misoli naqadar yomondir. Alloh zolimlar qavmini hidoyat qilmaydi.

631

632

وَإِذَا رَأَوْا تِجَارَةً أَوْ لَهْوًا انْفَضُّوا إِلَيْهَا وَتَرَكُوكَ قَائِمًا ۚ قُلْ مَا عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ مِنَ اللَّهْوِ وَمِنَ التِّجَارَةِ ۚ وَاللَّهُ خَيْرُ الرَّازِقِينَ

Qachonki, ular biror tijoratni yoki oʻyin-kulgini koʻrib qolsalar, oʻshanga qarab tarqalib ketdilar va sizni minbarda tik turgan holingizda tark qildilar. Ey Rasulim ularga: “Alloh huzuridagi narsa oʻyin-kulgidan ham, tijoratdan ham yaxshiroqdir. Alloh rizq beruvchilarning yaxshirog‘idir”, – deb ayting.

633

سَوَاءٌ عَلَيْهِمْ أَسْتَغْفَرْتَ لَهُمْ أَمْ لَمْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ لَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ

Ey Muhammad, siz ular uchun mag‘firat soʻradingizmi yoki mag‘firat soʻramadingizmi ularga baribir. Alloh ularni aslo mag‘firat qilmaydi. Albatta, Alloh fosiqlar qavmini hidoyat qilmaydi.

634

فَإِذَا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ فَارِقُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ وَأَشْهِدُوا ذَوَيْ عَدْلٍ مِنْكُمْ وَأَقِيمُوا الشَّهَادَةَ لِلَّهِ ۚ ذَٰلِكُمْ يُوعَظُ بِهِ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۚ وَمَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجًا

Bas, qachonki, idda muddatlariga yetsalar, bas, ularni yaxshilik bilan olib qolinglar yoki yaxshilik bilan mahrlarini berib ajrashinglar. Shuningdek, yarashayotgan yoki ajralishayotganda oʻzlaringizdan ikki adolatli kishini guvoh qilinglar va guvohlikni Alloh uchun mukammal ado qilinglar. Bu hukmdan faqat Allohga va oxirat kuniga iymon keltiruvchi kishi pand-nasihat oladi. Kim Allohga taqvo qilsa, unga tashvishlardan chiqish yoʻlini paydo qiladi.

635

وَضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا لِلَّذِينَ آمَنُوا امْرَأَتَ فِرْعَوْنَ إِذْ قَالَتْ رَبِّ ابْنِ لِي عِنْدَكَ بَيْتًا فِي الْجَنَّةِ وَنَجِّنِي مِنْ فِرْعَوْنَ وَعَمَلِهِ وَنَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ

Alloh iymon keltirgan kimsalar haqida firʼavnning xotinini misol keltirdi. Oʻshanda u: “Ey Robbim, Oʻzing men uchun huzuringdagi jannatda bir uy bino qilgin, menga firʼavn va uning qilmishidan najot bergin. Meni zolimlar qavmidan xalos qilgin!” – dedi.

636

أَفَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلَىٰ وَجْهِهِ أَهْدَىٰ أَمَّنْ يَمْشِي سَوِيًّا عَلَىٰ صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ

Axir, yuztuban, yerga qarab yuradigan kimsa toʻg‘ri yoʻlni topuvchiroqmi yoki toʻg‘ri yoʻldan qomatini tik tutib boradigan kishimi?!

637

أَمْ لَكُمْ أَيْمَانٌ عَلَيْنَا بَالِغَةٌ إِلَىٰ يَوْمِ الْقِيَامَةِ ۙ إِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُونَ

Yoki sizlar uchun Bizning zimmamizda: “Oʻzlaringiz hukm qilgan narsa sizlarniki boʻladi”, – degan to qiyomat kunigacha yetadigan qasamlar bormi?!

638

سَخَّرَهَا عَلَيْهِمْ سَبْعَ لَيَالٍ وَثَمَانِيَةَ أَيَّامٍ حُسُومًا فَتَرَى الْقَوْمَ فِيهَا صَرْعَىٰ كَأَنَّهُمْ أَعْجَازُ نَخْلٍ خَاوِيَةٍ

U boʻronni Alloh ularning ustiga ketma-ket yetti kecha va sakkiz kunduz xizmatkor qilib qoʻydi. Bas, qavmning u yerda ag‘darilib yotganini koʻrar edingiz. Ular xuddi xurmoning chirib ichi boʻshab qolgan xodalariga oʻxshar edilar.

639

وَالَّذِينَ هُمْ بِشَهَادَاتِهِمْ قَائِمُونَ

Ular guvohliklarida toʻg‘ri turuvchilardir.

640

إِنَّا أَرْسَلْنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوْمِهِ أَنْ أَنْذِرْ قَوْمَكَ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ

Haqiqatan, Biz Nuhni: “Qavmingni ularga alamli azob kelmasdan oldin ogohlantirgin”, – deb oʻz qavmiga payg‘ambar qilib yubordik.

VERSES OF THE MASDAR-O'ZAK