Аяты масдар-узак ع د د (перевод)

﷽

وَمِزَاجُهُ مِنْ تَسْنِيمٍ8 Сафар 1448 г.х.|22 июля 2026, среда

АЯТЫ МАСДАР-УЗАК

← Вернуться на страницу масдар-узак ع د د

От искомого вами масдар-узак ع د د образовано 57 аятов.

tayyorlangan, sanoqli bir necha, sanoqli, sonini tutadi, sonini tutsin, sonni, tayyorlangandir, va tayyorlagandir, tayyorlagandir, tayyorlang

Ниже приведены эти аяты с арабским текстом и узбекским переводом.

فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا وَلَنْ تَفْعَلُوا فَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِي وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ ۖ أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِينَ

Bordi-yu qilolmasangiz, shundoq ham hech qachon qilolmaysizlar-da, u holda doʻzax olovidan qoʻrqinglar. Doʻzaxning yoqilg‘isi odamlar va toshlardan yasalgan butlar bilan toʻla boʻlib, kofirlar uchun tayyorlab qoʻyilgandir.

وَقَالُوا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ إِلَّا أَيَّامًا مَعْدُودَةً ۚ قُلْ أَتَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللَّهِ عَهْدًا فَلَنْ يُخْلِفَ اللَّهُ عَهْدَهُ ۖ أَمْ تَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ

Yahudiylar: “Bizlarga doʻzax azobi sanoqli kunlardagina tegadi”, – deydilar. Ey Muhammad, ularga: “Nima, siz Alloh tarafidan bu haqda qandaydir ahd-paymon olganmisiz?!” – deb ayting. Zero, Alloh ahdiga sira xilof qilmaydi. Yoki sizlar Alloh shaʼniga oʻzingiz bilmaydigan narsalarni gapiryapsizlarmi?!

أَيَّامًا مَعْدُودَاتٍ ۚ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ ۚ وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِينٍ ۖ فَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًا فَهُوَ خَيْرٌ لَهُ ۚ وَأَنْ تَصُومُوا خَيْرٌ لَكُمْ ۖ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ

Ramazon roʻzasi sanoqli kunlarda boʻlib oʻtadi. Agar sizlardan biringiz bemor yoki safarda boʻlsa, roʻza tutolmagan kunlarining soni miqdoricha boshqa kunlarda tutsin. Roʻza tutishga madori yetmaydiganlarning zimmasida esa bir miskinning bir kunlik taomi miqdorida fidya bersin. Kimda-kim fidyani koʻngildan chiqarib ortiqroq bersa u oʻzi uchun yaxshidir. Lekin agar bilsangiz edi, sizlar uchun roʻza tutishingiz fidya berib tutmaganingizdan koʻra yaxshiroqdir.

شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِي أُنْزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِنَ الْهُدَىٰ وَالْفُرْقَانِ ۚ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ ۖ وَمَنْ كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ ۗ يُرِيدُ اللَّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَلَا يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

Ramazon oyi shunday oydirki, unda insonlarni toʻg‘ri yoʻlga boshlaydigan, haq va botilni ayiruvchi Furqon va hidoyat manbaidan dalillar boʻlgan Qurʼon nozil boʻlgandir. Bas, agar sizlardan kimki bu oyga yetishib, shohid boʻlsa, albatta, roʻzani tutsin. Agar sizlardan biringiz bemor yoki safarda boʻlsa, roʻza tutolmagan kunlarining soni miqdoricha boshqa kunlarda tutsin. Alloh sizlarga osonlikni xohlaydi, qiyinchilik boʻlishni istamaydi. Sizlarga bu osonlik roʻza kunlarining sanog‘ini toʻldirishingiz va hidoyat qilgani uchun Allohni ulug‘lab, takbir aytishingiz uchundir. Shoyadki, bu neʼmatlarga shukr qilsangizlar.

وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ ۚ فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ وَمَنْ تَأَخَّرَ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ ۚ لِمَنِ اتَّقَىٰ ۗ وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ

Haj asnosidagi sanoqli kunlarda Allohga takbir aytib, koʻp zikr qilinglar. Kimki ikki kunda haj arkonlarini tugatib ketishga shoshilsa, unga gunoh boʻlmaydi. Shuningdek, kimki yana bir kun kechikib, Minoda qolsa, unga ham gunoh boʻlmaydi. Ushbu tavsiyalar Allohdan qoʻrqqanlar uchundir. Allohdan qoʻrqinglar va shuni bilinglarki, sizlar barchangiz, albatta, qiyomatda Uning huzuriga yig‘ilasizlar.

ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ إِلَّا أَيَّامًا مَعْدُودَاتٍ ۖ وَغَرَّهُمْ فِي دِينِهِمْ مَا كَانُوا يَفْتَرُونَ

Bunday hukmga yuz oʻgirishlarining sababi esa nima boʻlganda ham bizlarga doʻzax azobi, faqat sanoqli kunlardagina tegadi deb aytishlaridir. Oʻzlari uydirgan bu yolg‘onlari ularni dinlaridan adashtirib qoʻydi.

وَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِي أُعِدَّتْ لِلْكَافِرِينَ

Kofirlar uchun tayyorlab qoʻyilgan mangu doʻzaxdan qoʻrqinglar.

وَسَارِعُوا إِلَىٰ مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ

Robbingiz tarafidan boʻlgan mag‘firatga va taqvodorlar uchun tayyorlab qoʻyilgan, kengligi osmonlaru Yercha boʻlgan jannat sari shoshilinglar.

وَمَنْ يَقْتُلْ مُؤْمِنًا مُتَعَمِّدًا فَجَزَاؤُهُ جَهَنَّمُ خَالِدًا فِيهَا وَغَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَلَعَنَهُ وَأَعَدَّ لَهُ عَذَابًا عَظِيمًا

Ammo kimda-kim bir moʻminni qasddan oʻldiradigan boʻlsa, uning jazosi u yerda mangu qolinadigan jahannamdir. Shuningdek, Alloh unga g‘azab qiladi va uni laʼnatlaydi. Unday qotilga Alloh katta azob tayyorlab qoʻygandir.

وَإِذَا كُنْتَ فِيهِمْ فَأَقَمْتَ لَهُمُ الصَّلَاةَ فَلْتَقُمْ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ مَعَكَ وَلْيَأْخُذُوا أَسْلِحَتَهُمْ فَإِذَا سَجَدُوا فَلْيَكُونُوا مِنْ وَرَائِكُمْ وَلْتَأْتِ طَائِفَةٌ أُخْرَىٰ لَمْ يُصَلُّوا فَلْيُصَلُّوا مَعَكَ وَلْيَأْخُذُوا حِذْرَهُمْ وَأَسْلِحَتَهُمْ ۗ وَدَّ الَّذِينَ كَفَرُوا لَوْ تَغْفُلُونَ عَنْ أَسْلِحَتِكُمْ وَأَمْتِعَتِكُمْ فَيَمِيلُونَ عَلَيْكُمْ مَيْلَةً وَاحِدَةً ۚ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ إِنْ كَانَ بِكُمْ أَذًى مِنْ مَطَرٍ أَوْ كُنْتُمْ مَرْضَىٰ أَنْ تَضَعُوا أَسْلِحَتَكُمْ ۖ وَخُذُوا حِذْرَكُمْ ۗ إِنَّ اللَّهَ أَعَدَّ لِلْكَافِرِينَ عَذَابًا مُهِينًا

Ey Rasulim, jang safarida ekanligingizda ularning orasida boʻlib namoz oʻqib bermoqchi boʻlsangiz, ulardan bir jamoat siz bilan birga namozga tursinlar hamda yonlariga qurol aslahalarini ham olsinlar. Sajda qilib bir rakat oʻqib boʻlishgach esa orqangizga oʻtib olib sizlarni qoʻriqlab tursinlar. Keyin namozlarini oʻqimagan boshqa jamoat kelib siz bilan birga namoz oʻqisinlar. Ular ham ehtiyot choralarini koʻrib qurol yaroqlarini yonlariga olsinlar. Kofirlar qurol va ashyolaringizdan g‘aflatda boʻlib, ularni qarovsiz qoldirgan paytingizda ustingizga birdan hamla qilib qolishni oʻylab yuradilar. Agarda yog‘ingarchilikdan aziyat chekib qiynalayotgan yoki xasta boʻlsangizlar, qurol yaroqlaringizni yechib qoʻyishingizda sizlarga gunoh yoʻqdir. Shunda ham baribir ehtiyot chorangizni koʻrib qoʻyinglar. Alloh, albatta, kofirlar uchun xor qiluvchi azobni tayyorlab qoʻygandir.

وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ وَمِنْ رِبَاطِ الْخَيْلِ تُرْهِبُونَ بِهِ عَدُوَّ اللَّهِ وَعَدُوَّكُمْ وَآخَرِينَ مِنْ دُونِهِمْ لَا تَعْلَمُونَهُمُ اللَّهُ يَعْلَمُهُمْ ۚ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنْتُمْ لَا تُظْلَمُونَ

Ular uchun qoʻlingizdan kelganicha harbiy kuch-quvvat va egarlangan otlarni tayyor qilib qoʻyinglar, bu bilan Allohning dushmanini, oʻz dushmaningizni va ulardan boshqa oʻzingiz bilmaydigan, lekin Alloh biladiganlarni ham qoʻrqitasiz. Alloh yoʻlida nimani sarf qilsangiz, sizga toʻla-toʻkis qilib adolat bilan qaytariladi va sizlarga zulm qilinmaydi.

إِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِنْدَ اللَّهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا فِي كِتَابِ اللَّهِ يَوْمَ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ ۚ ذَٰلِكَ الدِّينُ الْقَيِّمُ ۚ فَلَا تَظْلِمُوا فِيهِنَّ أَنْفُسَكُمْ ۚ وَقَاتِلُوا الْمُشْرِكِينَ كَافَّةً كَمَا يُقَاتِلُونَكُمْ كَافَّةً ۚ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ

Shubhasiz, Allohning nazdida oylarning soni osmonlaru Yerni yaratgan kunidagi Allohning bitigiga koʻra oʻn ikki oydir. Ulardan toʻrttasi urush harom qilingan oylardir. Mana bu haq dindagi hukmdir. Shunday ekan, bu oylarda nafsingizga zulm qilmanglar. Ular bu toʻrt oy ichida sizlarga yoppasiga urush qilganlaridek, sizlar ham mushriklarga yoppasiga urush qilinglar. Hamda bilib qoʻyinglar, shubhasiz, Alloh taqvo qiluvchilar bilan birgadir.

إِنَّمَا النَّسِيءُ زِيَادَةٌ فِي الْكُفْرِ ۖ يُضَلُّ بِهِ الَّذِينَ كَفَرُوا يُحِلُّونَهُ عَامًا وَيُحَرِّمُونَهُ عَامًا لِيُوَاطِئُوا عِدَّةَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ فَيُحِلُّوا مَا حَرَّمَ اللَّهُ ۚ زُيِّنَ لَهُمْ سُوءُ أَعْمَالِهِمْ ۗ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ

Shubhasiz, harom oylarni atayin oldinga yoki ortga surish kufr ustiga ziyoda boʻlgan kufrdir. U bilan kufr keltirganlarni adashtiradilar. Alloh harom qilgan oylarni sanog‘iga moslab olish uchun uni bir yil halol, boshqa bir yil harom qilib oladilar. Shu tarzda ular Alloh harom qilganni oʻzlaricha halollab oladilar. Ularga bu yomon ishlari chiroyli boʻlib koʻrindi. Alloh kofir qavmlarni hidoyatga boshlamaydi.

وَلَوْ أَرَادُوا الْخُرُوجَ لَأَعَدُّوا لَهُ عُدَّةً وَلَٰكِنْ كَرِهَ اللَّهُ انْبِعَاثَهُمْ فَثَبَّطَهُمْ وَقِيلَ اقْعُدُوا مَعَ الْقَاعِدِينَ

Agar ular chindan ham jangga chiqishni xohlaganlarida, uning uchun tayyorgarlik qilib qoʻygan boʻlar edilar. Lekin Alloh jihodga chiqishlarini xushlamay, ularni dangasa qilib qoʻydi. Oʻzlaridan boʻlgan kimsalar tarafidan: “Ayollar, yosh bolalar va qariyalar kabi oʻtirib qolganlar bilan oʻtiraveringlar”, – deyildi.

أَعَدَّ اللَّهُ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا ۚ ذَٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

Alloh ularning bu amallari uchun ostidan anhorlar oqib turadigan, unda abadiy qolinadigan jannat bog‘larini tayyorlab qoʻygandir. Ana oʻsha – ulkan yutuqdir.

وَالسَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ وَأَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي تَحْتَهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ۚ ذَٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

Muhojirlar va ansorlardan avvalgi peshqadamlari hamda orqalaridan ularga ezgulik bilan ergashganlardan Alloh rozi boʻldi, ular ham Undan rozi boʻldilar. Yana ular uchun tagida anhorlar oqib turuvchi va u yerda abadiy qolinadigan jannatlarni tayyorlab qoʻydi. Ana oʻsha eng katta yutuqdir.

هُوَ الَّذِي جَعَلَ الشَّمْسَ ضِيَاءً وَالْقَمَرَ نُورًا وَقَدَّرَهُ مَنَازِلَ لِتَعْلَمُوا عَدَدَ السِّنِينَ وَالْحِسَابَ ۚ مَا خَلَقَ اللَّهُ ذَٰلِكَ إِلَّا بِالْحَقِّ ۚ يُفَصِّلُ الْآيَاتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ

U Zot quyoshni ziyo taratuvchi va oyni esa nur sochuvchi qildi hamda yillarning sanog‘ini va vaqt oʻlchovlaridagi hisobni bilishingiz uchun u oyni manzillarga ajratib oʻlchab qoʻydi. Bularni Alloh faqat haq hikmat bilan yaratdi. Alloh tushunib yetadigan va biladigan qavm uchun oyatlarni batafsil bayon qiladi.