Аяты масдар-узак ح ق ق (перевод)

141

وَآتِ ذَا الْقُرْبَىٰ حَقَّهُ وَالْمِسْكِينَ وَابْنَ السَّبِيلِ وَلَا تُبَذِّرْ تَبْذِيرًا

Qarindoshga, miskinga va yoʻlovchiga xayru sadaqa qilib haqilarini bering va neʼmatlarimni bekorga sovurib isrofgarchilik qilmang.

142

وَلَا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ ۗ وَمَنْ قُتِلَ مَظْلُومًا فَقَدْ جَعَلْنَا لِوَلِيِّهِ سُلْطَانًا فَلَا يُسْرِفْ فِي الْقَتْلِ ۖ إِنَّهُ كَانَ مَنْصُورًا

Alloh oʻldirishni harom qilgan jonni oʻldirmang, bu faqat haq sharʼiy sabab tufayli mumkin. Kimki zulm qilinib nohaq oʻldirilsa, Biz uning egasi uchun qasos olishga haq berdik. Lekin u qotilni oʻldirishda haddan oshmasin. Zero, u yordam beriluvchi shaxsdir.

143

وَقُلْ جَاءَ الْحَقُّ وَزَهَقَ الْبَاطِلُ ۚ إِنَّ الْبَاطِلَ كَانَ زَهُوقًا

Ey Rasulim: “Haq boʻlgan Islom dini keldi va botil boʻlgan kufr yoʻq boʻlib ketdi. Chunki botil yoʻq boʻluvchi narsadir”, – deb ayting.

144

وَبِالْحَقِّ أَنْزَلْنَاهُ وَبِالْحَقِّ نَزَلَ ۗ وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا مُبَشِّرًا وَنَذِيرًا

Biz bu Qurʼonni haq hikmat bilan nozil qildik va u haq bilan nozil boʻldi. Ey Muhammad, Biz sizni moʻminlarga faqatgina xushxabar beruvchi va kofirlarni jahannam azobidan ogohlantiruvchi qilib yubordik.

145

وَبِالْحَقِّ أَنْزَلْنَاهُ وَبِالْحَقِّ نَزَلَ ۗ وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا مُبَشِّرًا وَنَذِيرًا

146

نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ نَبَأَهُمْ بِالْحَقِّ ۚ إِنَّهُمْ فِتْيَةٌ آمَنُوا بِرَبِّهِمْ وَزِدْنَاهُمْ هُدًى

Ey Rasulim, Biz sizga ularning xabarini roʻy-rost aytib beramiz. Darhaqiqat, ular Robbilariga iymon keltirgan va Biz ularga hidoyatni ziyoda qilgan yigitlardir.

147

وَكَذَٰلِكَ أَعْثَرْنَا عَلَيْهِمْ لِيَعْلَمُوا أَنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ وَأَنَّ السَّاعَةَ لَا رَيْبَ فِيهَا إِذْ يَتَنَازَعُونَ بَيْنَهُمْ أَمْرَهُمْ ۖ فَقَالُوا ابْنُوا عَلَيْهِمْ بُنْيَانًا ۖ رَبُّهُمْ أَعْلَمُ بِهِمْ ۚ قَالَ الَّذِينَ غَلَبُوا عَلَىٰ أَمْرِهِمْ لَنَتَّخِذَنَّ عَلَيْهِمْ مَسْجِدًا

Shunday qilib, ularga Allohning qayta tiriltirish haqidagi vaʼdasi haq ekanini va qiyomat soatining kelishi, shubhasiz ekanini bilishlari uchun g‘or egalari voqeasidan odamlarni xabardor qildik. Ular vafot etgan paytda odamlar oʻzaro ularning ishlari haqida tortisha boshladilar. Baʼzi kishilar: “Bas, ularning ustiga xotira uchun binolar quringlar. Robbilari ularni yaxshi biluvchidir”, – dedilar. Ishlari yuzasidan ularga ustun kelganlari esa: “Aksincha, biz, albatta, ularning ustiga bir masjid qurib olamiz”, – dedilar.

148

وَقُلِ الْحَقُّ مِنْ رَبِّكُمْ ۖ فَمَنْ شَاءَ فَلْيُؤْمِنْ وَمَنْ شَاءَ فَلْيَكْفُرْ ۚ إِنَّا أَعْتَدْنَا لِلظَّالِمِينَ نَارًا أَحَاطَ بِهِمْ سُرَادِقُهَا ۚ وَإِنْ يَسْتَغِيثُوا يُغَاثُوا بِمَاءٍ كَالْمُهْلِ يَشْوِي الْوُجُوهَ ۚ بِئْسَ الشَّرَابُ وَسَاءَتْ مُرْتَفَقًا

Ey Rasulim, ularga: “Bu Qurʼon Robbingiz tomonidan kelgan haqiqatdir. Bas, xohlagan kishi iymon keltirsin, xohlagan kimsa kofir boʻlsin”, – deb ayting. Albatta, Biz zolimlar uchun devorlari ularni oʻrab oladigan doʻzaxni tayyorlab qoʻyganmiz. Agar ular tashnalikka chidolmay suv deb yordam soʻrasalar, yuzlarni kuydiruvchi, eritilgan yog‘ga oʻxshash suv bilan yordam beriladilar. U naqadar yomon ichimlik va naqadar yomon boshpana.

149

هُنَالِكَ الْوَلَايَةُ لِلَّهِ الْحَقِّ ۚ هُوَ خَيْرٌ ثَوَابًا وَخَيْرٌ عُقْبًا

Ana, oʻsha joyda madad faqat haq Allohga xosdir. U mukofoti yaxshi va oqibati xayrli Zotdir.

150

وَمَا نُرْسِلُ الْمُرْسَلِينَ إِلَّا مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ ۚ وَيُجَادِلُ الَّذِينَ كَفَرُوا بِالْبَاطِلِ لِيُدْحِضُوا بِهِ الْحَقَّ ۖ وَاتَّخَذُوا آيَاتِي وَمَا أُنْذِرُوا هُزُوًا

Biz payg‘ambarlarni faqat jannatdan xushxabar beruvchi va doʻzaxdan ogohlantiruvchilar qilib yuboramiz. Kufr keltirganlar esa botil hujjatlar bilan tortishadilar. U bilan haqiqatni yengmoqchi boʻladilar hamda oyatlarimni va oʻzlari ogohlantirilgan oxirat azobini masxara qilib oladilar.

151

قَالَ هَٰذَا رَحْمَةٌ مِنْ رَبِّي ۖ فَإِذَا جَاءَ وَعْدُ رَبِّي جَعَلَهُ دَكَّاءَ ۖ وَكَانَ وَعْدُ رَبِّي حَقًّا

Zulqarnayn ularga: “Bu Robbim tomonidan boʻlgan bir marhamatdir. Endi qachonki, Robbimning qiyomatdan oldin Yaʼjuj va Maʼjujning chiqishi haqidagi vaʼda qilgan vaqti kelganida uni tep-tekis qilib qoʻyadi. Robbimning vaʼdasi haqdir”, – dedi.

152

ذَٰلِكَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ ۚ قَوْلَ الْحَقِّ الَّذِي فِيهِ يَمْتَرُونَ

Mana shu Yahudiy va nasroniylar shubha qilishayotgan Maryam oʻg‘li Iso Masih toʻg‘risidagi haq soʻzdir.

153

فَتَعَالَى اللَّهُ الْمَلِكُ الْحَقُّ ۗ وَلَا تَعْجَلْ بِالْقُرْآنِ مِنْ قَبْلِ أَنْ يُقْضَىٰ إِلَيْكَ وَحْيُهُ ۖ وَقُلْ رَبِّ زِدْنِي عِلْمًا

Haq podshoh boʻlgan Alloh oliy Zotdir. Ey Muhammad, sizga Qurʼonning vahiysi hali bitmasdan oldin uni qiroat qilishga shoshilmang hamda: “Ey Robbim, menga ilmni yanada ziyoda qil”, – deb ayting.

154

بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْبَاطِلِ فَيَدْمَغُهُ فَإِذَا هُوَ زَاهِقٌ ۚ وَلَكُمُ الْوَيْلُ مِمَّا تَصِفُونَ

Yoʻq, Biz unday aybu nuqsondan pokdirmiz va haqni botil ustiga tashlaymiz. Bas, haq uni ezib tashlagach, birdan botil yoʻq boʻlib qoluvchidir. Ey mushriklar, Allohni bunday sifatlayotganingiz uchun sizlarga voy boʻlsin!

155

أَمِ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ آلِهَةً ۖ قُلْ هَاتُوا بُرْهَانَكُمْ ۖ هَٰذَا ذِكْرُ مَنْ مَعِيَ وَذِكْرُ مَنْ قَبْلِي ۗ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ الْحَقَّ ۖ فَهُمْ مُعْرِضُونَ

Yoki mushriklar Undan boshqa soxta ilohlarni qilib oldilarmi?! Ey Rasulim ularga: “Unday boʻlsa, dalilingizni keltiringiz! Mana bu men bilan birga boʻlgan moʻminlarning eslatmasi Qurʼondir va mendan oldingilarning eslatmalari esa Tavrot va Injildir”, – deb ayting. Yoʻq, ularning koʻpchiligi haqiqatni bilmay turib, undan yuz oʻgiruvchilardir.

156

قَالُوا أَجِئْتَنَا بِالْحَقِّ أَمْ أَنْتَ مِنَ اللَّاعِبِينَ

Ular yana Ibrohimga: “Bizga haq narsani keltirdingmi yoki sen oʻyin qiluvchilardanmisan?” – dedilar.

157

وَاقْتَرَبَ الْوَعْدُ الْحَقُّ فَإِذَا هِيَ شَاخِصَةٌ أَبْصَارُ الَّذِينَ كَفَرُوا يَا وَيْلَنَا قَدْ كُنَّا فِي غَفْلَةٍ مِنْ هَٰذَا بَلْ كُنَّا ظَالِمِينَ

Haq boʻlgan qiyomat vaʼdasi yaqinlashganda birdan u kufr keltirgan kimsalarning koʻzlari dahshatdan qotib: “Eh holimizga voy boʻlsin, bizlar rostdan ham bundan g‘aflatda edik, aksincha, bizlar zolim ekanmiz”, – deydilar.

158

قَالَ رَبِّ احْكُمْ بِالْحَقِّ ۗ وَرَبُّنَا الرَّحْمَٰنُ الْمُسْتَعَانُ عَلَىٰ مَا تَصِفُونَ

Muhammad: “Ey Robbim, Oʻzing haq bilan hukm chiqar. Robbimiz mehribondir hamda U sizlar qilgan vasflardan yordam soʻraladigan Zotdir”, – dedi.

159

ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ وَأَنَّهُ يُحْيِي الْمَوْتَىٰ وَأَنَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

Bular, Alloh, albatta, haq ekani va Uning Oʻzi qiyomatda oʻliklarni qayta tiriltirishi hamda U barcha narsaga qodir ekanidan dalolatdir.

160

أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ ۖ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ ۗ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ ۩

Ey Rasulim, osmonlardagi va Yerdagi bor jonzot, quyosh, oy, yulduzlar, tog‘lar, daraxtlar va barcha jonivorlar hamda insonlarning koʻpchiligi yolg‘iz Allohga sajda qilayotganini koʻrmadingizmi? Odamlarning koʻpchiligiga esa kufr keltirganlari uchun azob haq boʻlgan edi. Alloh kimni xor qilsa, bas, uni aziz qiluvchi yoʻqdir. Albatta, Alloh nimani xohlasa oʻshani qiladi.

АЯТЫ МАСДАР-УЗАК