أ م م masdar-o'zagi oyatlari (tarjima)

101

وَكَذَٰلِكَ أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ قُرْآنًا عَرَبِيًّا لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُرَىٰ وَمَنْ حَوْلَهَا وَتُنْذِرَ يَوْمَ الْجَمْعِ لَا رَيْبَ فِيهِ ۚ فَرِيقٌ فِي الْجَنَّةِ وَفَرِيقٌ فِي السَّعِيرِ

Ana shunday qilib, shaharlar onasi boʻlgan Makka va uning atrofidagi kishilarni ogohlantirishingiz uchun va u haqida hech qanday shubha boʻlmagan “toʻplanish kuni”dan ham ogohlantirishingiz uchun sizga arabiy Qurʼonni vahiy qildik. U kunda bir guruh jannatda, bir guruh esa doʻzaxdadir.

102

وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَجَعَلَهُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَٰكِنْ يُدْخِلُ مَنْ يَشَاءُ فِي رَحْمَتِهِ ۚ وَالظَّالِمُونَ مَا لَهُمْ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ

Agar Alloh xohlaganida, albatta, insonlarni bir millat qilgan boʻlar edi. Lekin U Oʻzi xohlagan kishilarni Oʻz rahmati boʻlgan jannatga kiritadi. Zolimlar uchun esa, biror doʻst va yordam beruvchi ham yoʻqdir.

103

وَإِنَّهُ فِي أُمِّ الْكِتَابِ لَدَيْنَا لَعَلِيٌّ حَكِيمٌ

Darhaqiqat, ushbu Qurʼon dargohimizdagi ona kitobdadir. Uning qadri oliy martabali va hikmatlidir.

104

بَلْ قَالُوا إِنَّا وَجَدْنَا آبَاءَنَا عَلَىٰ أُمَّةٍ وَإِنَّا عَلَىٰ آثَارِهِمْ مُهْتَدُونَ

Aksincha mushriklar: “Bizlar ota-bobolarimizni bir din ustida topganmiz va albatta, bizlar ularning izlaridan borib hidoyat topuvchilarmiz”, – dedilar.

105

وَكَذَٰلِكَ مَا أَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ فِي قَرْيَةٍ مِنْ نَذِيرٍ إِلَّا قَالَ مُتْرَفُوهَا إِنَّا وَجَدْنَا آبَاءَنَا عَلَىٰ أُمَّةٍ وَإِنَّا عَلَىٰ آثَارِهِمْ مُقْتَدُونَ

Ey Muhammad, shuningdek, sizdan avval qaysi bir shaharga ogohlantiruvchi payg‘ambar yuborsak u joyning maishatparastlari: “Albatta, bizlar ota-bobolarimizni bir millat ustida topganmiz va albatta, bizlar ularning izlaridan ergashuvchilarmiz”, – deb aytganlar.

106

وَلَوْلَا أَنْ يَكُونَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً لَجَعَلْنَا لِمَنْ يَكْفُرُ بِالرَّحْمَٰنِ لِبُيُوتِهِمْ سُقُفًا مِنْ فِضَّةٍ وَمَعَارِجَ عَلَيْهَا يَظْهَرُونَ

Agar iymonsizlarning toʻq yashayotganlarini koʻrib odamlar bir millat boʻlib qolish xavflari boʻlmaganida Rohmanga kufr keltiradiganlarning uylarining tomini va unga chiqadigan zinalarini ham kumushdan qilib qoʻyar edik.

107

وَتَرَىٰ كُلَّ أُمَّةٍ جَاثِيَةً ۚ كُلُّ أُمَّةٍ تُدْعَىٰ إِلَىٰ كِتَابِهَا الْيَوْمَ تُجْزَوْنَ مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ

Qiyomat kuni barcha ummatni qoʻrquv va iztirobdan tiz choʻkkan holda koʻrasiz. Har bir ummat oʻz nomai aʼmolini koʻrishga chaqiriladi, Bugun qilib oʻtgan amallaringizga koʻra jazolanasizlar.

108

109

وَمِنْ قَبْلِهِ كِتَابُ مُوسَىٰ إِمَامًا وَرَحْمَةً ۚ وَهَٰذَا كِتَابٌ مُصَدِّقٌ لِسَانًا عَرَبِيًّا لِيُنْذِرَ الَّذِينَ ظَلَمُوا وَبُشْرَىٰ لِلْمُحْسِنِينَ

Ushbu Qurʼondan oldin Musoning yoʻl boshlovchi va rahmat boʻlgan kitobi Tavrot bor edi. Bu Qurʼon arabiy tildagi oʻzidan oldingi ilohiy kitoblarni tasdiqlovchi bir kitobdir. U zulm qilgan kimsalarni oxirat azobidan ogohlantirish va yaxshilik qiluvchilarga jannat haqida bashorat beruvchi boʻlib nozil qilingan.

110

وَوَصَّيْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ إِحْسَانًا ۖ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ كُرْهًا وَوَضَعَتْهُ كُرْهًا ۖ وَحَمْلُهُ وَفِصَالُهُ ثَلَاثُونَ شَهْرًا ۚ حَتَّىٰ إِذَا بَلَغَ أَشُدَّهُ وَبَلَغَ أَرْبَعِينَ سَنَةً قَالَ رَبِّ أَوْزِعْنِي أَنْ أَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِي أَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلَىٰ وَالِدَيَّ وَأَنْ أَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضَاهُ وَأَصْلِحْ لِي فِي ذُرِّيَّتِي ۖ إِنِّي تُبْتُ إِلَيْكَ وَإِنِّي مِنَ الْمُسْلِمِينَ

Biz insonga ota-onasiga yaxshilik qilishni buyurdik. Onasi uni qornida qiynalib koʻtarib yurgan va uni qiynalib tuqqandir. Unga homiladorligi va uni sutdan ajratish muddati oʻttiz oydir. Bas, qachonki, u voyaga yetib, qirq yoshga toʻlganida: “Ey Robbim, menga va ota-onamga inʼom etgan neʼmatingga shukr qilishga va Oʻzing rozi boʻladigan solih amalni qilishga meni muvaffaq qilgin va men uchun zurriyotimni isloh qil! Albatta, men Senga gunohlarimdan tavba qildim va albatta, men musulmonlardanman”, – deydi.

111

أُولَٰئِكَ الَّذِينَ حَقَّ عَلَيْهِمُ الْقَوْلُ فِي أُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِمْ مِنَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ ۖ إِنَّهُمْ كَانُوا خَاسِرِينَ

Ana oʻshalarga oʻzlaridan avval oʻtgan jin va ins ummatlari qatorida azob haqidagi soʻz muqarrar boʻlgandir. Albatta, ular ziyon koʻruvchilardan boʻldilar.

112

الَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَ الْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ إِلَّا اللَّمَمَ ۚ إِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِ ۚ هُوَ أَعْلَمُ بِكُمْ إِذْ أَنْشَأَكُمْ مِنَ الْأَرْضِ وَإِذْ أَنْتُمْ أَجِنَّةٌ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ ۖ فَلَا تُزَكُّوا أَنْفُسَكُمْ ۖ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقَىٰ

Jannat ahli kichik xatolardan boshqa katta gunohlardan va buzuqliklardan ham yiroq yuradigan kimsalardir. Albatta, Robbingiz mag‘firati keng boʻlgan Zotdir. U Odamni yer tuprog‘idan paydo qilgan paytidanoq va sizlar onalaringiz qornida homila boʻlgan vaqtdayoq sizlarni yaxshi biluvchidir. Bas, sizlar oʻzlaringizni oqlamay qoʻyaqolinglar! U taqvodor kishilarni yaxshi biluvchidir.

113

الَّذِينَ يُظَاهِرُونَ مِنْكُمْ مِنْ نِسَائِهِمْ مَا هُنَّ أُمَّهَاتِهِمْ ۖ إِنْ أُمَّهَاتُهُمْ إِلَّا اللَّائِي وَلَدْنَهُمْ ۚ وَإِنَّهُمْ لَيَقُولُونَ مُنْكَرًا مِنَ الْقَوْلِ وَزُورًا ۚ وَإِنَّ اللَّهَ لَعَفُوٌّ غَفُورٌ

Oralaringizdagi oʻz xotinlarini “zihor” qiladigan kimsalar uchun xotinlari onalari emasdir. Ularning haqiqiy onalari ularni tuqqan ayollardir. Ular, haqiqatan, nomaqbul va yolg‘on soʻz aytadilar. Lekin Alloh afv etuvchi va mag‘firat qiluvchidir.

114

115

هُوَ الَّذِي بَعَثَ فِي الْأُمِّيِّينَ رَسُولًا مِنْهُمْ يَتْلُو عَلَيْهِمْ آيَاتِهِ وَيُزَكِّيهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَإِنْ كَانُوا مِنْ قَبْلُ لَفِي ضَلَالٍ مُبِينٍ

U Zot omiy kishilar orasiga oʻzlaridan boʻlgan, ularga Uning oyatlarini tilovat qiladigan, ularni shirk va kufrdan poklaydigan hamda ularga kitob va hikmatni oʻrgatadigan bir payg‘ambarni yuborgan Zotdir. Haqiqatan, ular payg‘ambar kelishidan oldin ochiq-oydin zalolatda edilar.

116

بَلْ يُرِيدُ الْإِنْسَانُ لِيَفْجُرَ أَمَامَهُ

Balki, inson kelajakda fujur ishlarni qilishni istaydi.

117

وَأُمِّهِ وَأَبِيهِ

Yana onasi va otasidan ham qochadi,

118

فَأُمُّهُ هَاوِيَةٌ

Uning joyi chuqur jarlikdir.

MASDAR-O'ZAK OYATLARI