مَا масдар-ўзаги оятлари (таржима)

861

خَالِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ إِلَّا مَا شَاءَ رَبُّكَ ۚ إِنَّ رَبَّكَ فَعَّالٌ لِمَا يُرِيدُ

Улар у ерда осмонлар ва Ер тургунча доимий қоладилар. Фақат Роббингиз хоҳласа яна Ўзи истаган ҳукмини қилади. Чунки, шубҳасиз, Роббингиз хоҳлаган нарсани қилувчи Зотдир.

862

وَأَمَّا الَّذِينَ سُعِدُوا فَفِي الْجَنَّةِ خَالِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ إِلَّا مَا شَاءَ رَبُّكَ ۖ عَطَاءً غَيْرَ مَجْذُوذٍ

Лекин бахтли қилинганлар эса, жаннатда, то осмонлар ва Ер тургунча у ерда мангу қоладилар. Фақат Роббингиз хоҳласа яна Ўзи истаган ҳукмини қилади ва Аллоҳ томонидан берилган битмас-туганмас атодир.

863

864

فَلَا تَكُ فِي مِرْيَةٍ مِمَّا يَعْبُدُ هَٰؤُلَاءِ ۚ مَا يَعْبُدُونَ إِلَّا كَمَا يَعْبُدُ آبَاؤُهُمْ مِنْ قَبْلُ ۚ وَإِنَّا لَمُوَفُّوهُمْ نَصِيبَهُمْ غَيْرَ مَنْقُوصٍ

Эй Расулим, ана ўша мушриклар сиғинаётган нарса туфайли гумонда қолманг улар аниқ адашгандирлар. Улар олдин ота-боболари сиғингандек сиғинаверадилар. Биз уларнинг жазодан улушларини камайтирмасдан тўлиқ қилиб берувчимиз.

865

وَإِنَّ كُلًّا لَمَّا لَيُوَفِّيَنَّهُمْ رَبُّكَ أَعْمَالَهُمْ ۚ إِنَّهُ بِمَا يَعْمَلُونَ خَبِيرٌ

Албатта, Роббингиз, ҳаммага қилган амалларининг мукофоти ва жазосини тўлиқ қилиб беради. Шубҳасиз, У барча қилаётган ишларингиздан хабардор Зотдир.

866

فَاسْتَقِمْ كَمَا أُمِرْتَ وَمَنْ تَابَ مَعَكَ وَلَا تَطْغَوْا ۚ إِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

Эй Муҳаммад, бас, сиз ва сиз билан бирга тавба қилган кимсалар ўзингизга буюрилганидек тўғри йўлда бўлинг ва ҳаддан ошманглар. Шубҳасиз, У қилаётган ҳамма ишларингизни кўриб турувчи Зотдир.

867

وَلَا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِيَاءَ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ

Зулм йўлини тутган кимсаларга берилиб эргашиб кетманглар, акс ҳолда, сизларга дўзах ўти етади. Сизлар учун Аллоҳдан ўзга бирон дўст йўқдир. Кейин агар золимларга эргашсангиз, сизларга ёрдам берилмайди.

868

فَلَوْلَا كَانَ مِنَ الْقُرُونِ مِنْ قَبْلِكُمْ أُولُو بَقِيَّةٍ يَنْهَوْنَ عَنِ الْفَسَادِ فِي الْأَرْضِ إِلَّا قَلِيلًا مِمَّنْ أَنْجَيْنَا مِنْهُمْ ۗ وَاتَّبَعَ الَّذِينَ ظَلَمُوا مَا أُتْرِفُوا فِيهِ وَكَانُوا مُجْرِمِينَ

Кошки, сизлардан олдинги асрларда яшаб ўтган фазилат эгалари Ер юзидаги бузғунчи ишлардан қайтарганларида эди! Лекин улар ичидан Биз нажот берганлардан озчилиги бу ишни қилдилар. Зулм қилганлар эса ўз маишатларига берилиб кетдилар ва гуноҳкорлардан бўлиб қолдилар.

869

وَمَا كَانَ رَبُّكَ لِيُهْلِكَ الْقُرَىٰ بِظُلْمٍ وَأَهْلُهَا مُصْلِحُونَ

Шунингдек, Роббингиз аҳолиси солиҳ ишларни қилувчи бўлган шаҳарларни зулм билан ҳалок қилувчи бўлмади.

870

وَكُلًّا نَقُصُّ عَلَيْكَ مِنْ أَنْبَاءِ الرُّسُلِ مَا نُثَبِّتُ بِهِ فُؤَادَكَ ۚ وَجَاءَكَ فِي هَٰذِهِ الْحَقُّ وَمَوْعِظَةٌ وَذِكْرَىٰ لِلْمُؤْمِنِينَ

Эй Расулим, сизга пайғамбарларнинг хабарларидан қалбингизни мустаҳкам қиладиган қиссаларни айтиб беряпмиз. Бу қиссаларда сизга ҳақиқат, насиҳат ҳамда барча мўминлар учун эслатмалар келди.

871

وَلِلَّهِ غَيْبُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَإِلَيْهِ يُرْجَعُ الْأَمْرُ كُلُّهُ فَاعْبُدْهُ وَتَوَكَّلْ عَلَيْهِ ۚ وَمَا رَبُّكَ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ

Осмонлар ва Ернинг махфий ғайблари, фақат Аллоҳга хосдир. Барча ишлар Унга қайтарилади. Шундай экан, Унга ибодат қилинг ва Унга суянинг. Ҳамда Роббинг қилаётган ишларингиздан бехабар эмасдир.

872

نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ أَحْسَنَ الْقَصَصِ بِمَا أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ هَٰذَا الْقُرْآنَ وَإِنْ كُنْتَ مِنْ قَبْلِهِ لَمِنَ الْغَافِلِينَ

Эй Муҳаммад, Биз сизга ушбу Қуръон сурасини ваҳий қилишимиз билан бирга энг чиройли қиссани айтиб берамиз. Ҳолбуки, сиз унинг ваҳий бўлишидан олдин бехабар кишилардан бири эдингиз.

873

قَالُوا يَا أَبَانَا مَا لَكَ لَا تَأْمَنَّا عَلَىٰ يُوسُفَ وَإِنَّا لَهُ لَنَاصِحُونَ

Улар шундай қарорга келганларидан сўнг оталарига: “Эй отамиз, нима учун сен Юсуфни бизга ишонмайсан? Ахир, албатта, биз уни холис яхши кўрувчилармиз-ку!” – дедилар.

874

قَالُوا يَا أَبَانَا إِنَّا ذَهَبْنَا نَسْتَبِقُ وَتَرَكْنَا يُوسُفَ عِنْدَ مَتَاعِنَا فَأَكَلَهُ الذِّئْبُ ۖ وَمَا أَنْتَ بِمُؤْمِنٍ لَنَا وَلَوْ كُنَّا صَادِقِينَ

Оталарига ёлғондан: “Эй отамиз, биз Юсуфни нарсаларимиз олдида қолдириб қувалашиб кетган эдик, кейин уни бўри еб кетибди. Агар рост гапирсак ҳам, барибир сен бизга ишонувчи эмассан”, – дедилар.

875

وَجَاءُوا عَلَىٰ قَمِيصِهِ بِدَمٍ كَذِبٍ ۚ قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ أَنْفُسُكُمْ أَمْرًا ۖ فَصَبْرٌ جَمِيلٌ ۖ وَاللَّهُ الْمُسْتَعَانُ عَلَىٰ مَا تَصِفُونَ

Унинг кўйлаги устига бир чорва ҳайвонининг қонини суриб сохта қон билан келтирдилар. Яъқуб ўғилларига қараб: “Йўқ, сизларга нафсингиз бу ёмон ишни қилишга ундаган. Бас, менинг вазифам чиройли сабр қилишдир. Нима ҳам дейман, сиз таърифлаётган воқеаларга чидаш учун Аллоҳ менга мададкордир.

876

وَجَاءَتْ سَيَّارَةٌ فَأَرْسَلُوا وَارِدَهُمْ فَأَدْلَىٰ دَلْوَهُ ۖ قَالَ يَا بُشْرَىٰ هَٰذَا غُلَامٌ ۚ وَأَسَرُّوهُ بِضَاعَةً ۚ وَاللَّهُ عَلِيمٌ بِمَا يَعْمَلُونَ

Юсуф қудуқда қийналиб уч кун ётгач бир карвон келди. Кейин қудуқдан сув тортиб келтирувчини юбордилар ва у челагини қудуққа ташлади шунда: “Хушхабар! Ахир бу бола-ку!” – деди. Дарҳол уни сотиладиган нарсалари қатори беркитиб қўйдилар. Аллоҳ эса уларнинг қилаётган ишларини билувчи Зотдир.

877

وَاسْتَبَقَا الْبَابَ وَقَدَّتْ قَمِيصَهُ مِنْ دُبُرٍ وَأَلْفَيَا سَيِّدَهَا لَدَى الْبَابِ ۚ قَالَتْ مَا جَزَاءُ مَنْ أَرَادَ بِأَهْلِكَ سُوءًا إِلَّا أَنْ يُسْجَنَ أَوْ عَذَابٌ أَلِيمٌ

Юсуф қочди, Зулайҳо эса қувди ва иккиси эшикка қараб чопишди. Сўнгра Зулайҳо унинг кўйлагини орқа томондан йиртиб юборди. Шу пайт эшик олдида хожаси Қитфирга йўлиқдилар. Зулайҳо унга: “Оилангга ёмонликни истаган кишининг жазоси фақат зиндонга солиниши ёки аламли азоб беришдир”, – деди.

878

فَلَمَّا سَمِعَتْ بِمَكْرِهِنَّ أَرْسَلَتْ إِلَيْهِنَّ وَأَعْتَدَتْ لَهُنَّ مُتَّكَأً وَآتَتْ كُلَّ وَاحِدَةٍ مِنْهُنَّ سِكِّينًا وَقَالَتِ اخْرُجْ عَلَيْهِنَّ ۖ فَلَمَّا رَأَيْنَهُ أَكْبَرْنَهُ وَقَطَّعْنَ أَيْدِيَهُنَّ وَقُلْنَ حَاشَ لِلَّهِ مَا هَٰذَا بَشَرًا إِنْ هَٰذَا إِلَّا مَلَكٌ كَرِيمٌ

Вақтики, Зулайҳо аёлларнинг иғволарини эшитгач, уларнинг ҳузурига одам юборди ва уларга турли меваларни арчиш учун суяниб ўтирадиган жой тайёрлади ҳамда уларнинг ҳар бирига биттадан пичоқ бериб Юсуфга: “Қани, уларнинг олдига чиққин”, – деди. Аёллар уни кўришгач ҳуснининг гўзаллигидан беихтиёр Юсуфни олқишлаб ўзлари сезмаган ҳолларида қўлларини кесиб олдилар. Ҳамда: “Ё муқаддас Аллоҳ, бу башар фарзанди эмас, ахир у азизу мукаррам фаришта-ку!” – деб юбордилар.

879

قَالَتْ فَذَٰلِكُنَّ الَّذِي لُمْتُنَّنِي فِيهِ ۖ وَلَقَدْ رَاوَدْتُهُ عَنْ نَفْسِهِ فَاسْتَعْصَمَ ۖ وَلَئِنْ لَمْ يَفْعَلْ مَا آمُرُهُ لَيُسْجَنَنَّ وَلَيَكُونًا مِنَ الصَّاغِرِينَ

Шунда Зулайҳо: “Мана шу йигит ҳақида сизлар мени маломат қилган эдингиз. Ҳақиқатан, ундан жинсий яқинлик учун нафсини талаб қилганимда, у номусини сақлади. Қасам бўлсинки, агар у мен унга буюраётган ишни қилмаса, албатта, у зиндонга ташланади ва хору зор кимсалардан бўлади”, – деди.

880

ثُمَّ بَدَا لَهُمْ مِنْ بَعْدِ مَا رَأَوُا الْآيَاتِ لَيَسْجُنُنَّهُ حَتَّىٰ حِينٍ

Кейинроқ вазир ва унинг ёнидагиларда Юсуфнинг покиза ва бегуноҳ эканлигини тасдиқловчи аниқ далилларни кўрганларидан кейин ҳам халқнинг ғийбатини тўхтатиш учун уни маълум бир вақтгача зиндонга ташлаш фикри пайдо бўлди.

МАСДАР-ЎЗАК ОЯТЛАРИ