ع ذ ب масдар-ўзаги оятлари (таржима)

تَرَىٰ كَثِيرًا مِنْهُمْ يَتَوَلَّوْنَ الَّذِينَ كَفَرُوا ۚ لَبِئْسَ مَا قَدَّمَتْ لَهُمْ أَنْفُسُهُمْ أَنْ سَخِطَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ وَفِي الْعَذَابِ هُمْ خَالِدُونَ

Улардан аксариятини куфр келтирган кимсалар билан дўст бўлганларини кўрасиз. Нафслари ўзлари учун тақдим қилган нарса нақадар ёмондир. Аллоҳ уларга ғазаб қилган ва улар жаҳаннам азобида мангу қолувчидирлар.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَيَبْلُوَنَّكُمُ اللَّهُ بِشَيْءٍ مِنَ الصَّيْدِ تَنَالُهُ أَيْدِيكُمْ وَرِمَاحُكُمْ لِيَعْلَمَ اللَّهُ مَنْ يَخَافُهُ بِالْغَيْبِ ۚ فَمَنِ اعْتَدَىٰ بَعْدَ ذَٰلِكَ فَلَهُ عَذَابٌ أَلِيمٌ

Эй иймон келтирганлар, Аллоҳ ғойибона, кўрмаган ҳолда Ўзидан қўрқадиган кишиларни билиш учун эҳромда эканлигингизда қўлларингиз ва найзаларингиз уни осонликча тутиб оладиган баъзи бир ов ўлжалари билан сизларни, албатта, синаб кўради. Кимки шу ҳукмдан кейин ҳаддидан ошиб ов қилса, унга аламли азоб бордир.

قَالَ اللَّهُ إِنِّي مُنَزِّلُهَا عَلَيْكُمْ ۖ فَمَنْ يَكْفُرْ بَعْدُ مِنْكُمْ فَإِنِّي أُعَذِّبُهُ عَذَابًا لَا أُعَذِّبُهُ أَحَدًا مِنَ الْعَالَمِينَ

Шунда Аллоҳ: “Мен уни, албатта, сизларга туширувчиман. Лекин сизлардан кимки шундан кейин ҳам куфр келтирса, оламлардан ҳеч кимни азобламаган азоб билан уни азоблайман”, – деди.

إِنْ تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ ۖ وَإِنْ تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ

Агар уларни азобласанг, шубҳасиз, улар Сенинг бандаларингдир. Борди-ю уларни мағфират қилсанг, албатта, Сен иззати улуғ – Азиз ва ҳикмат эгаси бўлган – Ҳаким Зотсан.

قُلْ إِنِّي أَخَافُ إِنْ عَصَيْتُ رَبِّي عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ

Яна: “Агар мен Роббимга итоатсизлик қилсам, улуғ кун бўлган қиёматдаги азобдан қўрқаман”, – деб айтинг.

وَلَوْ تَرَىٰ إِذْ وُقِفُوا عَلَىٰ رَبِّهِمْ ۚ قَالَ أَلَيْسَ هَٰذَا بِالْحَقِّ ۚ قَالُوا بَلَىٰ وَرَبِّنَا ۚ قَالَ فَذُوقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْفُرُونَ

Эй Расулим, Вақтики, Роббилари ҳузурида тўхтатиб турилганда Аллоҳ уларга: “Мана бу қайта тирилиш ҳақ эмас эканми?!” – деганини кўрсанг эди. Улар: “Роббимизга қасамки, ҳа, ҳақ экан”, – дейдилар. Шунда Аллоҳ: “Ундай бўлса, куфр келтирганингиз сабабли шу азобни тотинглар”, – дейди.

قُلْ أَرَأَيْتَكُمْ إِنْ أَتَاكُمْ عَذَابُ اللَّهِ أَوْ أَتَتْكُمُ السَّاعَةُ أَغَيْرَ اللَّهِ تَدْعُونَ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ

Эй Расулим, уларга: “Агарда гапингизда ростгўйлардан бўлсангиз, хабар беринглар-чи, борди-ю сизларга Аллоҳнинг азоби келиб қолса ёки қиёмат вақти келиб қолса, Аллоҳдан ўзгага илтижо қилган бўлармидинглар?!” – деб айтинг.

قُلْ أَرَأَيْتَكُمْ إِنْ أَتَاكُمْ عَذَابُ اللَّهِ بَغْتَةً أَوْ جَهْرَةً هَلْ يُهْلَكُ إِلَّا الْقَوْمُ الظَّالِمُونَ

Эй Расулим, яна уларга: “Қани, менга хабар беринглар-чи, Аллоҳнинг азоби бирдан ёки очиқчасига келиб қолса, золим қавмлардан бошқаси ҳалок қилинармиди?!” – деб айтинг.

وَالَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا يَمَسُّهُمُ الْعَذَابُ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ

Бироқ оятларимизни ёлғонга чиқарган кимсаларни эса, фосиқлик қилганлари учун азоб келиб тутади.

قُلْ هُوَ الْقَادِرُ عَلَىٰ أَنْ يَبْعَثَ عَلَيْكُمْ عَذَابًا مِنْ فَوْقِكُمْ أَوْ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِكُمْ أَوْ يَلْبِسَكُمْ شِيَعًا وَيُذِيقَ بَعْضَكُمْ بَأْسَ بَعْضٍ ۗ انْظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الْآيَاتِ لَعَلَّهُمْ يَفْقَهُونَ

Эй Расулим, уларга қарата: “У сизларнинг устингиздан ёки оёқларингиз остидан азоб юборишга ёхуд сизларни турли гуруҳларга аралаштириб, бир-бирингизнинг машаққатингизни тоттиришга ҳам қодир бўлган Зотдир”, – деб айтинг. Қаранг, фаҳмлай олсинлар деб, оятларни қандай қилиб баён этмоқдамиз.

وَذَرِ الَّذِينَ اتَّخَذُوا دِينَهُمْ لَعِبًا وَلَهْوًا وَغَرَّتْهُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيَا ۚ وَذَكِّرْ بِهِ أَنْ تُبْسَلَ نَفْسٌ بِمَا كَسَبَتْ لَيْسَ لَهَا مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيٌّ وَلَا شَفِيعٌ وَإِنْ تَعْدِلْ كُلَّ عَدْلٍ لَا يُؤْخَذْ مِنْهَا ۗ أُولَٰئِكَ الَّذِينَ أُبْسِلُوا بِمَا كَسَبُوا ۖ لَهُمْ شَرَابٌ مِنْ حَمِيمٍ وَعَذَابٌ أَلِيمٌ بِمَا كَانُوا يَكْفُرُونَ

Эй Расулим, ўткинчи дунё ҳаёти уларни алдаб қўйиб, динларини ўйин-кулгу ва бекорчи нарса қилиб олганларни тарк қилинг. Ҳар бир нафс қилган ёмон ишлари сабабли ҳалокатга учрамасликлари учун бу Қуръон билан эслатиб, насиҳат қилинг. Унга қиёмат кунида Аллоҳдан ўзга бирор дўст ҳам, шафоатчи ҳам бўлмайди. Агар бор нарсани фидо қилиб берса ҳам, ундан қабул қилинмайди. Ана ўшалар қилган ишлари туфайли ҳалокатга учрагандирлар. Куфр келтирганлари учун уларга дўзахда қайноқ сув ва аламли азоб берилади.

وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرَىٰ عَلَى اللَّهِ كَذِبًا أَوْ قَالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَلَمْ يُوحَ إِلَيْهِ شَيْءٌ وَمَنْ قَالَ سَأُنْزِلُ مِثْلَ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ ۗ وَلَوْ تَرَىٰ إِذِ الظَّالِمُونَ فِي غَمَرَاتِ الْمَوْتِ وَالْمَلَائِكَةُ بَاسِطُو أَيْدِيهِمْ أَخْرِجُوا أَنْفُسَكُمُ ۖ الْيَوْمَ تُجْزَوْنَ عَذَابَ الْهُونِ بِمَا كُنْتُمْ تَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ غَيْرَ الْحَقِّ وَكُنْتُمْ عَنْ آيَاتِهِ تَسْتَكْبِرُونَ

Аллоҳнинг шаънига ёлғон тўқиган ёки ўзига ҳеч нарса ваҳий қилинмагани ҳолда: “Менга ҳам ваҳий қилинди”, – дейдиган ҳамда “Аллоҳ нозил қилганга ўхшаганни мен ҳам нозил қиламан”, – деб даъво қилган кимсадан ҳам золимроқ одам борми? Эй Расулим, сиз ўшанда у золимларни ўлим талвасасида ҳамда ажал фаришталари қўлларини чўзиб: “Жонларингизни чиқаринглар, бугун сизлар Аллоҳ шаънига ноҳақ гапларни айтганларингиз ва оятларидан юз ўгириб такаббурлик қилганларингиз учун хорлик азоби билан жазога тортиласизлар”, – деб айтаётганларини кўрсангиз эди!

وَإِذَا جَاءَتْهُمْ آيَةٌ قَالُوا لَنْ نُؤْمِنَ حَتَّىٰ نُؤْتَىٰ مِثْلَ مَا أُوتِيَ رُسُلُ اللَّهِ ۘ اللَّهُ أَعْلَمُ حَيْثُ يَجْعَلُ رِسَالَتَهُ ۗ سَيُصِيبُ الَّذِينَ أَجْرَمُوا صَغَارٌ عِنْدَ اللَّهِ وَعَذَابٌ شَدِيدٌ بِمَا كَانُوا يَمْكُرُونَ

Уларга бир оят келган пайтда: “Аллоҳнинг Расулларига берилган мўъжизаларга ўхшаш нарсалар бизга ҳам берилмагунча асло иймон келтирмаймиз”, – дейдилар. Аллоҳ пайғамбарликни қаерга ва қандай қилиб беришни жуда яхши билади. Яқинда жиноят қилган кимсаларга амалга оширган макрлари туфайли Аллоҳнинг ҳузурида хорлик ва шиддатли азоб етади.

أَوْ تَقُولُوا لَوْ أَنَّا أُنْزِلَ عَلَيْنَا الْكِتَابُ لَكُنَّا أَهْدَىٰ مِنْهُمْ ۚ فَقَدْ جَاءَكُمْ بَيِّنَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَهُدًى وَرَحْمَةٌ ۚ فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَصَدَفَ عَنْهَا ۗ سَنَجْزِي الَّذِينَ يَصْدِفُونَ عَنْ آيَاتِنَا سُوءَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوا يَصْدِفُونَ

Ёки бўлмаса “Агар бизга ҳам китоб туширилганда эди, албатта, биз улардан кўра тўғрироқ йўлда бўлар эдик”, – деб айтмаслигингиз учун ҳам уни нозил қилди. Шубҳасиз, сизларга Роббингиздан далил, ҳидоят ва раҳмат келгандир. Аллоҳнинг оятларини ёлғонга чиқарган ва ундан юз ўгиргандан ҳам золимроқ кимса борми? Оятларимиздан юз ўгирган кимсаларни яқинда юз ўгириб юрганлари учун ёмон азоб билан жазолаймиз.

قَالَ ادْخُلُوا فِي أُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ مِنَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ فِي النَّارِ ۖ كُلَّمَا دَخَلَتْ أُمَّةٌ لَعَنَتْ أُخْتَهَا ۖ حَتَّىٰ إِذَا ادَّارَكُوا فِيهَا جَمِيعًا قَالَتْ أُخْرَاهُمْ لِأُولَاهُمْ رَبَّنَا هَٰؤُلَاءِ أَضَلُّونَا فَآتِهِمْ عَذَابًا ضِعْفًا مِنَ النَّارِ ۖ قَالَ لِكُلٍّ ضِعْفٌ وَلَٰكِنْ لَا تَعْلَمُونَ

Аллоҳ уларга: “Сизлардан олдин ўтган жин ва инсонлардан иборат умматлар орасида дўзахга киринглар”, – деб айтади. Ҳар бир уммат дўзахга кирганда, диндош биродарини лаънатлайди. Қачонки у ерда барчалари топишишгач, кейинги умматлар аввалгилари учун: “Эй Роббимиз, ҳов анавилар бизларни йўлдан адаштирган эдилар, энди уларга дўзах азобини бир неча баробар бергин”, – дейдилар. Шунда Аллоҳ: “Ҳар бирингиз учун бир неча баробар азоб берилади, лекин сизлар буни билмайсизлар”, – дейди.

وَقَالَتْ أُولَاهُمْ لِأُخْرَاهُمْ فَمَا كَانَ لَكُمْ عَلَيْنَا مِنْ فَضْلٍ فَذُوقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنْتُمْ تَكْسِبُونَ

Аввалгилари кейингиларига қарата: “Сизларнинг бизлардан ортиқ жойингиз йўқ. Қилган ишларингизга яраша азоб тотаверинглар”, – дейдилар.

لَقَدْ أَرْسَلْنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوْمِهِ فَقَالَ يَا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ

Ҳақиқатан, Нуҳни ўз қавмига пайғамбар қилиб юбордик. Шунда у: “Эй қавмим, Аллоҳга қуллик қилинглар. Сизлар учун Ундан ўзга илоҳ йўқдир. Мен сизларга улуғ куннинг азоби келишидан қўрқаман”, – деди.

وَإِلَىٰ ثَمُودَ أَخَاهُمْ صَالِحًا ۗ قَالَ يَا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ ۖ قَدْ جَاءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ ۖ هَٰذِهِ نَاقَةُ اللَّهِ لَكُمْ آيَةً ۖ فَذَرُوهَا تَأْكُلْ فِي أَرْضِ اللَّهِ ۖ وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ

Кейин Самуд ўз қавмига эса биродарлари Солиҳни пайғамбар қилиб юбордик. Солиҳ пайғамбар уларга: “Эй қавмим, ёлғиз Аллоҳга ибодат қилинглар. Сизлар учун Ундан ўзга илоҳ йўқдир. Дарҳақиқат, Роббингиздан сизларга далил келди. Мана бу Аллоҳнинг сизларга мўъжиза қилиб берган туясидир. Уни Аллоҳнинг ерида ўтлаб еб юриши учун ўз ҳолига ташланглар. Унга ёмонлик қилиб тегманглар, акс ҳолда, сизларни аламли азоб тутади”, – деди.

МАСДАР-ЎЗАК ОЯТЛАРИ