ف ر ي масдар-ўзаги оятлари (таржима)

وَمَا كَانَ هَٰذَا الْقُرْآنُ أَنْ يُفْتَرَىٰ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلَٰكِنْ تَصْدِيقَ الَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيلَ الْكِتَابِ لَا رَيْبَ فِيهِ مِنْ رَبِّ الْعَالَمِينَ

Ушбу Қуръон Аллоҳдан бошқа кимдир тарафидан тўқиб чиқарилган бўлиши мумкин эмас. Балки у бутун оламлар Роббиси томонидан нозил қилинган, ҳақлигида унда ҳеч қандай шубҳа бўлмаган ва ўзидан олдинги илоҳий китобларни тасдиқловчи ҳамда батафсил баён этилган китобдир.

أَمْ يَقُولُونَ افْتَرَاهُ ۖ قُلْ فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِثْلِهِ وَادْعُوا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ

Ёки “Уни Муҳаммад тўқиб чиқарган”, – дейдиларми?! Эй Расулим, унда уларга: “Бас, агар ростгўйлардан бўлсангиз, Аллоҳдан бошқа кучингиз етган кимсаларни ёрдамга чақириб, унга ўхшаш бир дона сура келтириб кўринг-чи?!” – деб айтинг.

قُلْ أَرَأَيْتُمْ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ لَكُمْ مِنْ رِزْقٍ فَجَعَلْتُمْ مِنْهُ حَرَامًا وَحَلَالًا قُلْ آللَّهُ أَذِنَ لَكُمْ ۖ أَمْ عَلَى اللَّهِ تَفْتَرُونَ

Эй Муҳаммад, уларга: “Кўрдингизми, Аллоҳ сизлар учун нозил қилган ризқдан бирини ҳаром, бошқасини ҳалол қилиб олдингиз”, – денг. Яна улардан: “Қани, айтингчи, сизларга Аллоҳ рухсат бердими ёки Аллоҳга била туриб туҳмат қиляпсизларми?!” – деб айтинг.

وَمَا ظَنُّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَشْكُرُونَ

Аллоҳга қарши ёлғон тўқийдиган кимсаларнинг ҳисоб-китоб бўладиган қиёмат куни ҳақидаги гумонлари нима экан?! Шубҳасиз, Аллоҳ одамларга нисбатан фазл ва марҳамат эгасидир, лекин уларнинг кўпчилиги шукр қилмайдилар.

قُلْ إِنَّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ لَا يُفْلِحُونَ

Эй Муҳаммад, уларга: “Шубҳасиз, Аллоҳ шаънига ёлғон тўқийдиган кимсалар асло нажот топмайдилар”, – деб айтинг.

أَمْ يَقُولُونَ افْتَرَاهُ ۖ قُلْ فَأْتُوا بِعَشْرِ سُوَرٍ مِثْلِهِ مُفْتَرَيَاتٍ وَادْعُوا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ

Ёки: “Уни Муҳаммад тўқиб чиқаряпти”, – дейдиларми? Эй Расулим, уларга: “Агар ростгўйлардан бўлсангиз, шунга ўхшаш ўнта тўқилган сурани келтириб, Аллоҳдан бошқа имконингиз етганича ёрдамга ва гувоҳликка кимни бўлса ҳам, чақиринглар!” – деб айтинг.

وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرَىٰ عَلَى اللَّهِ كَذِبًا ۚ أُولَٰئِكَ يُعْرَضُونَ عَلَىٰ رَبِّهِمْ وَيَقُولُ الْأَشْهَادُ هَٰؤُلَاءِ الَّذِينَ كَذَبُوا عَلَىٰ رَبِّهِمْ ۚ أَلَا لَعْنَةُ اللَّهِ عَلَى الظَّالِمِينَ

Аллоҳ шаънига ёлғон тўқигандан ҳам золимроқ кимса борми?! Ана ундайлар қиёмат кунида Роббиларига юзма-юз қилинадилар ва гувоҳлар: “Мана шулар Роббилари шаънига ёлғон гапирганлардир”, – дейдилар. Огоҳ бўлинглар, Аллоҳнинг лаънати золимлар устига бўлади.

أُولَٰئِكَ الَّذِينَ خَسِرُوا أَنْفُسَهُمْ وَضَلَّ عَنْهُمْ مَا كَانُوا يَفْتَرُونَ

Ана ўшалар қиёмат кунида ўзларига зиён қилдилар ва ўзлари тўқиб олган бутлари эса фойда бермай улардан ғойиб бўлди.

أَمْ يَقُولُونَ افْتَرَاهُ ۖ قُلْ إِنِ افْتَرَيْتُهُ فَعَلَيَّ إِجْرَامِي وَأَنَا بَرِيءٌ مِمَّا تُجْرِمُونَ

Ёки кофирлар: “Уни Нуҳ тўқиб олдими?” – дейдилар. Уларга: “Борди-ю уни тўқиган бўлсам, бас, жиноятим ўзимга бўлади. Мен сизларнинг қилаётган жиноятингиздан узоқман”, – деб айт.

وَإِلَىٰ عَادٍ أَخَاهُمْ هُودًا ۚ قَالَ يَا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُمْ مِنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُ ۖ إِنْ أَنْتُمْ إِلَّا مُفْتَرُونَ

Кейин Од қабиласига биродарлари Ҳудни пайғамбар қилиб юбордик. Ҳуд пайғамбар: “Эй қавмим, фақат Аллоҳга ибодат қилинглар. Сизларга Ундан бошқа илоҳ йўқ. Сизлар фақат турли илоҳларни ўзингиз тўқиб олувчиларсиз”, – деди.

لَقَدْ كَانَ فِي قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِأُولِي الْأَلْبَابِ ۗ مَا كَانَ حَدِيثًا يُفْتَرَىٰ وَلَٰكِنْ تَصْدِيقَ الَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيلَ كُلِّ شَيْءٍ وَهُدًى وَرَحْمَةً لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ

Дарҳақиқат, уларнинг ўтмиш қиссаларида ақл эгалари учун катта ибрат бор эди. Ушбу Қуръон тўқиб чиқариладиган сўз эмас, балки ўзидан олдинги самовий китобларни тасдиқловчи ва унга иймон келтирадиган қавм учун барча нарсаларни батафсил баён қилиб берувчи ҳидоят ва раҳмат манбаи бўлган илоҳий китобдир.

وَيَجْعَلُونَ لِمَا لَا يَعْلَمُونَ نَصِيبًا مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ ۗ تَاللَّهِ لَتُسْأَلُنَّ عَمَّا كُنْتُمْ تَفْتَرُونَ

Биз уларга ризқ қилиб берган нарсалардан жоҳилликлари сабабли худо деб ўйлаб, ўзлари билмайдиган бутлари учун насиба ажратадилар. Эй мушриклар, Аллоҳга қасамки, албатта, сизлар ўзларингиз тўқиб олган бутларингиз ҳақида сўраласизлар.

وَأَلْقَوْا إِلَى اللَّهِ يَوْمَئِذٍ السَّلَمَ ۖ وَضَلَّ عَنْهُمْ مَا كَانُوا يَفْتَرُونَ

Мушриклар у кунда ўзларини Аллоҳга таслим қиладилар ва тўқиб олган илоҳлари эса улардан ғойиб бўлади.

وَإِذَا بَدَّلْنَا آيَةً مَكَانَ آيَةٍ ۙ وَاللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا يُنَزِّلُ قَالُوا إِنَّمَا أَنْتَ مُفْتَرٍ ۚ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ

Қачонки, Биз бир оят ўрнига бошқа бир оятни алмаштирсак, ваҳоланки, Аллоҳ ўзи нозил қилаётган оятларни яхши билувчидир. Улар пайғамбарга: “Ҳақиқатан, сен ўзинг оятларни тўқиб олувчисан”, – дейдилар. Йўқ, уларнинг кўпчилиги бунинг ҳикматини билмайдилар.

إِنَّمَا يَفْتَرِي الْكَذِبَ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ ۖ وَأُولَٰئِكَ هُمُ الْكَاذِبُونَ

Ёлғон сўзларни фақат Аллоҳнинг оятларига иймон келтирмайдиган кимсаларгина тўқийдилар. Айнан ўшаларнинг ўзлари ёлғончилардир.

وَلَا تَقُولُوا لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبَ هَٰذَا حَلَالٌ وَهَٰذَا حَرَامٌ لِتَفْتَرُوا عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ ۚ إِنَّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ لَا يُفْلِحُونَ

Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқиш учун тилларингизга келган ёлғонни гапириб: “Бу ҳалол ва бу ҳаром”, – деб айтманглар. Албатта, Аллоҳга нисбатан ёлғон тўқувчи кимсалар нажот топмайдилар.

وَإِنْ كَادُوا لَيَفْتِنُونَكَ عَنِ الَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ لِتَفْتَرِيَ عَلَيْنَا غَيْرَهُ ۖ وَإِذًا لَاتَّخَذُوكَ خَلِيلًا

Эй Расулим, мушриклар сизга Бизнинг шаънимизга ваҳийдан бошқа нарсани тўқиб чиқаришингиз учун алдаб, буриб юборишларига оз қолди. Агар уларнинг хоҳишларига юрсангиз, у ҳолда сизни дўст қилиб олар эдилар.

МАСДАР-ЎЗАК ОЯТЛАРИ