أ خ ذ масдар-ўзаги оятлари (таржима)

﷽

1447 йил 18 зулҳижжа|2026 йил 4 июн, пайшанба

МАСДАР-ЎЗАК ОЯТЛАРИ

Сиз қидирган أ خ ذ масдар-ўзагидан ҳосил бўлган 273 та оят мавжуд.

va olinmaydi, siz (xudo) tutgan edingiz, (xudo) tutish bilan, darhol sizni ushlagan edi, olgan edik, tutinglar, biz bilan qilyapsanmi?, oldingizmi?, biz olgan edik, (iloh) tutgan edingiz

Қуйида ўша оятлар арабча матни ва ўзбекча таржимаси билан келтирилган.

181Anbiyo/24

أَمِ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ آلِهَةً ۖ قُلْ هَاتُوا بُرْهَانَكُمْ ۖ هَٰذَا ذِكْرُ مَنْ مَعِيَ وَذِكْرُ مَنْ قَبْلِي ۗ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُونَ الْحَقَّ ۖ فَهُمْ مُعْرِضُونَ

Ёки мушриклар Ундан бошқа сохта илоҳларни қилиб олдиларми?! Эй Расулим уларга: “Ундай бўлса, далилингизни келтирингиз! Мана бу мен билан бирга бўлган мўминларнинг эслатмаси Қуръондир ва мендан олдингиларнинг эслатмалари эса Таврот ва Инжилдир”, – деб айтинг. Йўқ, уларнинг кўпчилиги ҳақиқатни билмай туриб, ундан юз ўгирувчилардир.

182Anbiyo/26

وَقَالُوا اتَّخَذَ الرَّحْمَٰنُ وَلَدًا ۗ سُبْحَانَهُ ۚ بَلْ عِبَادٌ مُكْرَمُونَ

Мушриклар: “Раҳмоннинг фаришталардан боласи бор”, – дейдилар. У эса бундан мутлақо покдир! Аксинча, фаришталар асло Аллоҳнинг болалари эмас, балки улар азизу мукаррам бандалардир.

183

وَإِذَا رَآكَ الَّذِينَ كَفَرُوا إِنْ يَتَّخِذُونَكَ إِلَّا هُزُوًا أَهَٰذَا الَّذِي يَذْكُرُ آلِهَتَكُمْ وَهُمْ بِذِكْرِ الرَّحْمَٰنِ هُمْ كَافِرُونَ

Эй Муҳаммад, қачонки куфр келтирганлар сизни кўриб қолсалар бир-бирларига: “Илоҳларингизни айблаб тилга оладиган одам шуми?” – деб масхара қиладилар. Ваҳоланки, улар Раҳмоннинг зикрини инкор қилувчилардир.

184

وَأَصْحَابُ مَدْيَنَ ۖ وَكُذِّبَ مُوسَىٰ فَأَمْلَيْتُ لِلْكَافِرِينَ ثُمَّ أَخَذْتُهُمْ ۖ فَكَيْفَ كَانَ نَكِيرِ

Мадян шаҳрининг аҳолиси ҳам Шуъайб пайғамбарни ёлғончига чиқарган эдилар. Мусо пайғамбар ҳам ёлғончига чиқарилди. Мен кофирларга бир оз муҳлат бериб қўйиб, кейин уларни ўз азобим билан тутдим. Бас, Менинг инкорим қандай бўлди?!

185

وَكَأَيِّنْ مِنْ قَرْيَةٍ أَمْلَيْتُ لَهَا وَهِيَ ظَالِمَةٌ ثُمَّ أَخَذْتُهَا وَإِلَيَّ الْمَصِيرُ

Қанчадан-қанча шаҳар-қишлоқларга золим бўлган ҳолларида ҳам муҳлат бердим. Кейин уларни азобим билан тутдим. Охир оқибат қайтиш, фақат Менгадир.

186

فَأَخَذَتْهُمُ الصَّيْحَةُ بِالْحَقِّ فَجَعَلْنَاهُمْ غُثَاءً ۚ فَبُعْدًا لِلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ

Кейин, ҳақиқатан, ҳам уларни даҳшатли бир қичқириқ тутди. Биз эса уларни хазонга айлантирдик. Золим қавмларга ҳалокат бўлсин!

187

حَتَّىٰ إِذَا أَخَذْنَا مُتْرَفِيهِمْ بِالْعَذَابِ إِذَا هُمْ يَجْأَرُونَ

Токи Биз уларнинг маишатда яшайдиганларини бирор азобга дучор қилганимизда, бирдан улар фарёд қиладилар.

188

وَلَقَدْ أَخَذْنَاهُمْ بِالْعَذَابِ فَمَا اسْتَكَانُوا لِرَبِّهِمْ وَمَا يَتَضَرَّعُونَ

Ана энди уларни азобга тутдик. Улар эса Роббиларига бўйин эгмадилар ва тавба-тазарру ҳам қилмадилар.

189

مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ وَلَدٍ وَمَا كَانَ مَعَهُ مِنْ إِلَٰهٍ ۚ إِذًا لَذَهَبَ كُلُّ إِلَٰهٍ بِمَا خَلَقَ وَلَعَلَا بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ ۚ سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ

Аллоҳ ҳеч қандай фарзанд тутмаган ва У билан бирга бирор бир илоҳ бўлмаган. Акс ҳолда, албатта, ҳар бир илоҳ ўзи яратган нарса билан кетиб, баъзилари баъзисида устун бўлиб олар эдилар. Натижада, Еру осмон бузилиб кетган бўлар эди. Аллоҳ улар айтаётган сифатлардан покдир.

190

فَاتَّخَذْتُمُوهُمْ سِخْرِيًّا حَتَّىٰ أَنْسَوْكُمْ ذِكْرِي وَكُنْتُمْ مِنْهُمْ تَضْحَكُونَ

Бас, сизлар у мўминларни масхара қилдингиз. Ҳатто бу ишингиз сизларга Мени эслашни унуттирди. Ҳа, сизлар уларнинг устидан кулар эдингиз.

191

الزَّانِيَةُ وَالزَّانِي فَاجْلِدُوا كُلَّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا مِائَةَ جَلْدَةٍ ۖ وَلَا تَأْخُذْكُمْ بِهِمَا رَأْفَةٌ فِي دِينِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ۖ وَلْيَشْهَدْ عَذَابَهُمَا طَائِفَةٌ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ

Зинокор аёл ва зинокор эркакнинг ҳар бирига юз дарра уринглар. Агар Аллоҳга ва охират кунига иймон келтирувчи бўлсангизлар, Аллоҳнинг динидаги ҳукмларни бажаришда сизларни у иккисига нисбатан раҳм-шафқат қилиш туйғулари тутмасин. Шунингдек, уларнинг жазоланишида мўминлардан бир гуруҳ шоҳид бўлсинлар.

192

الَّذِي لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَلَمْ يَتَّخِذْ وَلَدًا وَلَمْ يَكُنْ لَهُ شَرِيكٌ فِي الْمُلْكِ وَخَلَقَ كُلَّ شَيْءٍ فَقَدَّرَهُ تَقْدِيرًا

У осмонлар ва Ернинг мулки Унга хос бўлган, Ўзига фарзанд тутмаган, мулкида шериги бўлмаган, ҳар бир нарсани аниқ миқдорда ўлчаб яратган Зотдир.

193

وَاتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ آلِهَةً لَا يَخْلُقُونَ شَيْئًا وَهُمْ يُخْلَقُونَ وَلَا يَمْلِكُونَ لِأَنْفُسِهِمْ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا وَلَا يَمْلِكُونَ مَوْتًا وَلَا حَيَاةً وَلَا نُشُورًا

Мушриклар эса Уни қўйиб, бирор нарса ярата олмайдиган, аксинча, ўзлари яралувчи бўлган, ўзларига зарар ҳам фойда ҳам беришга эга бўлмайдиган, ўлимга ҳам, ҳаётга ҳам, қайта тирилишга ҳам молик бўлмайдиган сохта илоҳларни қилиб унга сиғиндилар.

194

قَالُوا سُبْحَانَكَ مَا كَانَ يَنْبَغِي لَنَا أَنْ نَتَّخِذَ مِنْ دُونِكَ مِنْ أَوْلِيَاءَ وَلَٰكِنْ مَتَّعْتَهُمْ وَآبَاءَهُمْ حَتَّىٰ نَسُوا الذِّكْرَ وَكَانُوا قَوْمًا بُورًا

Шунда улар: “Эй пок Роббимиз, бизлар учун Сендан ўзга дўстлар тутиш мумкин эмас эди. Лекин Сен уларни ва ота-боболарини дунёда турли неъматлар билан баҳраманд қилиб қўйдинки, ҳатто улар Сени эслашни ҳам унутдилар ва ҳалокатга учраган қавм бўлдилар.

195

وَيَوْمَ يَعَضُّ الظَّالِمُ عَلَىٰ يَدَيْهِ يَقُولُ يَا لَيْتَنِي اتَّخَذْتُ مَعَ الرَّسُولِ سَبِيلًا

У кунда золим ўз қўлларини тишлаб надоматда: “Эҳ, қани, эди, мен ҳам пайғамбар билан бир йўлни тутганимда эди”, – дейди.

196

يَا وَيْلَتَىٰ لَيْتَنِي لَمْ أَتَّخِذْ فُلَانًا خَلِيلًا

Ҳолимга вой, қани, эди фалончини дўст қилиб олмаганимда!

197

وَقَالَ الرَّسُولُ يَا رَبِّ إِنَّ قَوْمِي اتَّخَذُوا هَٰذَا الْقُرْآنَ مَهْجُورًا

Пайғамбар: “Эй Роббим, дарҳақиқат, менинг қавмим бу Қуръонни тарк қилдилар”, – деди.

198

وَإِذَا رَأَوْكَ إِنْ يَتَّخِذُونَكَ إِلَّا هُزُوًا أَهَٰذَا الَّذِي بَعَثَ اللَّهُ رَسُولًا

Эй Муҳаммад, қачонки, улар сизни кўрсалар: “Аллоҳ мана шу одамни пайғамбар қилиб юбордими?!” деб масхара қиладилар.

199

أَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلَٰهَهُ هَوَاهُ أَفَأَنْتَ تَكُونُ عَلَيْهِ وَكِيلًا

Эй Расулим, кўрдингизми, ким ҳавойи нафсини илоҳ қилиб олган бўлса, энди сиз унинг устида вакил бўлармидингиз?!

200

قُلْ مَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِلَّا مَنْ شَاءَ أَنْ يَتَّخِذَ إِلَىٰ رَبِّهِ سَبِيلًا

Эй Расулум уларга: “Мен даъватим учун сизлардан унга ҳеч қандай ҳақ сўрамайман, фақат ким хоҳласа, Роббиси томон йўл олишини сўрайман”, – деб айтинг.