Ўшанда улардан бир тоифаси: “Эй Ясриб аҳли, сизлар учун бу қадар кучли ёвга қарши туриш имкони йўқдир, бас, ўз орқангизга қайтиб кетинглар”, – деди. Улардан яна бир гуруҳи эса: “Уйларимиз очиқ-сочиқ қолди”, – деб Пайғамбардан рухсат сўрадилар. Ҳолбуки, уларнинг уйлари очиқ-сочиқ эмас эди. Улар фақат жанг майдонидан қочишни хоҳлардилар.

Дарҳақиқат, Биз уларнинг бўйинларига, иякларигача етадиган кишанларни солиб қўйдик. Бас, улар ҳаққа бўйин эгмай кеккайиб тураверадилар.

У Бизга: “Чириган суякларни ким ҳам тирилтира олади?” – деб, масал келтирди-ю, лекин ўзининг қандай яратилишини унутиб қўйди.

Ваъда қилинган бу қайта тирилиш фақатгина Исрофилнинг сури билан чалинувчи бир қичқириқдир, холос. Бас, улар қайта тирилиб, Аллоҳнинг ҳукмига қараб турадилар.

Бас, қачонки, инсонга бирор зиён етса, дарҳол Бизга дуо қилади. Сўнгра, унга, Биз томондан бирор неъмат ато этсак, энди у: “албатта, бу неъмат менга илмим туфайли берилди”, – дейди. Йўқ, лекин у синов эди, фақат уларнинг аксарияти унинг имтиҳон эканини билмайдилар.

Эй қавмим, бу ўткинчи дунё ҳаёти фақат бир арзимас матодир. Албатта, охират барқарорлик диёридир.

Сўнгра тутун ҳолатдаги осмонга юзланиб унга ва Ерга: “Икковингиз буйруғимга ихтиёрий ёки мажбурий ҳолда келинглар!” – деди. Осмон ва Ер: “Ўз ихтиёримиз билан келдик”, – дедилар.

Яхшилик билан ёмонлик баробар бўлмайди. Сиз ҳар қандай ёмонликка энг чиройли муомала билан жавоб қайтаринг. Шунда бирдан сиз билан ўрталарингизда адоват бўлган кимса қадрдон дўстдек бўлиб қолади.

Биз уларга қайси бир мўъжизани кўрсатсак, албатта, у ўзидан олдинги шеригидан каттароқ бўлар эди. Шояд куфрдан иймонга қайтсалар, деб уларни азобга тутдик.

“Ўлим фақат мана шу дунёдаги биринчи ўлимимиздир ва бизлар қайта тирилувчи эмасмиз.

Қиёматни инкор қилувчилар: “Ҳаёт фақат шу дунёдаги яшашимиздир. Биримиз ўлиб, бошқамиз яшаб юраверамиз. Бизларни Аллоҳ эмас, балки фақат замон ўтишигина ўлдиради”, – дедилар. Ҳолбуки, уларда бу ҳақида бирор ҳужжатга эга бўлган билим йўқдир. Улар фақат шундай гумон қиладилар, холос.

Эй Муҳаммад, сизни Макка шаҳридан ҳайдаб чиқарганларнинг аҳлидан кўра аҳолиси қувватлироқ бўлган қанчадан-қанча шаҳарни ҳалок қилганмиз. Бас, уларга бирор ёрдамчи бўлмаган.

У номлар фақат сизлар ўзингиз ва ота-боболарингиз қўйиб олган номлардир. Аллоҳ уларнинг маъбудалиги ҳақида бирор ҳужжат туширмаган. У мушрикларга Роббилари томонидан ҳидоят бўлган Қуръон келиб турган ҳолда улар фақат гумонга ва ҳавойи нафсларигагина эргашмоқдалар.

Мана бугун сиз мунофиқлардан ҳам, куфр келтирганлардан ҳам азобдан қутулишларингиз учун тўлов олинмайди. Жойларингиз дўзахдир! У сизларнинг муносиб жойингиздир! У қандай ҳам ёмон борар жой!

Қачонки, улар жаҳаннамга улоқтирилганларида, қайнаб турган жаҳаннамнинг ўкирик фарёдини эшитадилар.

Эй Макка кофирлари, ёки сизлар осмондаги Зот сизларни изтиробда ҳаракатланиб турган ерга юттириб юборишидан хотиржам бўлдингизми?

Осмонлар ҳам ёрилади. Чунки, осмон у кунда беҳол бўлиб қолади.

Албатта, кечаси ибодат учун бедор бўлиб туриш таъсири кўпроқ ва қироат жиҳатидан тўғрироқдир.

Биз дўзах соҳибларини қўриқчи қилиб, фақат фаришталардан қилдик ва Биз фақат куфрга кетган кимсаларни синаш учун уларнинг саноғини ўн тўққизта қилдик. Токи китоб берилган кимсалар аниқ билсинлар ва иймон келтирган кимсаларнинг иймонлари янада зиёда бўлсин ҳамда китоб берилган кимсалар ҳам, мўминлар ҳам бу хусусда шак-шубҳа қилмасинлар. Яна дилларида мунофиқлик иллати бўлган кимсалар ва кофирлар: “Бу мисол билан Аллоҳ нима демоқчи?” – дейишлари учун шундай қилдик. Аллоҳ Ўзи хоҳлаган кимсаларни мана шундай йўлдан оздириб қўяди ва Ўзи хоҳлаган кишиларни тўғри йўлга ҳидоят қилади. Роббингизнинг қўшинлари бўлган фаришталарнинг адади ва сифатини ёлғиз Унинг Ўзи билади. У жаҳаннам инсоният учун бир эслатмадир.

Бас, у қайтиш фақат биргина қичқириқдир, холос.