ل ي ل
Л-й-л
Бизга маълум бўлган кеча маъносидаги لَيْل ва لَيْلَة сўзлари, кўплик шаклида уч хил айтилади: لَيَالٍ ولَيَائِلُ ولَيْلاَتٌ
Баъзилар эса, لَيْل нинг кўплиги أَلْيَل ; бошқаси эса لَيْلَة сўзининг кўплиги لَيْلاَء шаклида бўлади, дейди.
لَيْلَة сўзининг асли لَيْلاَة шаклидадир, чунки, кичрайтма шакли لُيَيْلَة ; кўплиги эса, لَيَال шаклида келади, деювчилар ҳам бор.
Аллоҳ таоло бу ҳақда буюради: وَسَخَّرَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ кечани ва кундузни сизнинг ихтиёрингизга бўйсундирди (14/Иброҳим 33); وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى Қоплаган пайтдаги кечага (92/Лайл 1); وَوَاعَدْنَا مُوسَى ثَلَاثِينَ لَيْلَةً وَأَتْمَمْنَاهَا بِعَشْرٍ فَتَمَّ مِيقَاتُ رَبِّهِ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً Ва Мусога ўттиз кечага ваъдалашдик ва муддатга яна ўн кеча қўшдик, шундай қилиб унинг Роббисининг мийқоти (белгилаган вақти) тўлиқ қирқ кеча бўлди (7/Аъроф 142); إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ Биз у (Қуръон)ни Қадр кечасида нозил қилдик (97/Қадр 1); وَالْفَجْرِ وَلَيَالٍ عَشْرٍ Фажрга ва ўн кечага қасам бўлсин (Фажр 1-2); قَالَ رَبِّ اجْعَلْ لِي آَيَةً قَالَ آَيَتُكَ أَلاَّ تُكَلِّمَ النَّاسَ ثَلَاثَ لَيَالٍ سَوِيًّا Роббим! Менга белги бер, деди (Аллоҳ): Сенинг белгинг — соғ-саломат бўла туриб, уч кун, уч кеча одамлар билан гаплашмаслигингдир, буюрди (19/Марям 10).
Баъзилар эса, لَيْل нинг кўплиги أَلْيَل ; бошқаси эса لَيْلَة сўзининг кўплиги لَيْلاَء шаклида бўлади, дейди.
لَيْلَة сўзининг асли لَيْلاَة шаклидадир, чунки, кичрайтма шакли لُيَيْلَة ; кўплиги эса, لَيَال шаклида келади, деювчилар ҳам бор.
Аллоҳ таоло бу ҳақда буюради: وَسَخَّرَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ кечани ва кундузни сизнинг ихтиёрингизга бўйсундирди (14/Иброҳим 33); وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى Қоплаган пайтдаги кечага (92/Лайл 1); وَوَاعَدْنَا مُوسَى ثَلَاثِينَ لَيْلَةً وَأَتْمَمْنَاهَا بِعَشْرٍ فَتَمَّ مِيقَاتُ رَبِّهِ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً Ва Мусога ўттиз кечага ваъдалашдик ва муддатга яна ўн кеча қўшдик, шундай қилиб унинг Роббисининг мийқоти (белгилаган вақти) тўлиқ қирқ кеча бўлди (7/Аъроф 142); إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ Биз у (Қуръон)ни Қадр кечасида нозил қилдик (97/Қадр 1); وَالْفَجْرِ وَلَيَالٍ عَشْرٍ Фажрга ва ўн кечага қасам бўлсин (Фажр 1-2); قَالَ رَبِّ اجْعَلْ لِي آَيَةً قَالَ آَيَتُكَ أَلاَّ تُكَلِّمَ النَّاسَ ثَلَاثَ لَيَالٍ سَوِيًّا Роббим! Менга белги бер, деди (Аллоҳ): Сенинг белгинг — соғ-саломат бўла туриб, уч кун, уч кеча одамлар билан гаплашмаслигингдир, буюрди (19/Марям 10).

