ب ر ق

بَرْقُ : сўзи булутда тўсатдан пайдо бўладиган ярқирашни билдиради. Аллоҳ буюради: فِِيه ظُلُمَاتٌ وَرَعْدٌ وَبَرْقٌ Унда қоронғиликлар, чақмоқ ва момақалдироқ бор (2/Бақара 19). Шу маънода وأَبْرَقَ بَرِقَ феъллари ишлатилади; бундан ташқари, ҳар қандай ярқирайдиган нарса учун بَرِقَ дейилиши мумкин. سَيْفٌ باَرِقٌ ярқироқ қилич сўзи каби.
Шунингдек, بَرَقَ ва بَرِقَфеъллари қўрқувдан очилиб-юмиладиган ва айланадиган кўзлар учун ишлатилади. Аллоҳ буюради: فَإِذَا بَرِقَ الْبَصَرُ Кўзлар қўрқувдан ола-кула бўлиб айланган вақтда (75/Қиёмат 7); бу оятдаги بَرِقَ сўзи بَرَقَ шаклида ҳам ўқилган. Бу билан ранг ўзгаришига ишора қилинади. Масалан, турли рангдаги тошлар бўлган жой учун بُرْقَة исми ишлатилади. أَبْرَق эса ҳам қора, ҳам оқ томони бўлган тоғ деганидир. Шу сабабли кўзга ҳам بَرْقَاءُ дейилган.
نَاقَةٌ بَرِيقٌ ташқи кўриниши жиҳатидан ярқираб турган туя деганидир. بَرُوقَة эса булутлар пайдо бўлганда кўкарадиган дарахтдир. Бу — أَشْكَرُ مِنْ بَرُوقَةٍ ибораси ишлатиладиган дарахтдир. وبَرَقَ طَعَامَهُ بِزَيْتٍ ибораси эса кишининг таомига озгина зайтун мойи қўшиши ва мойнинг таом ичида ялтираб туриши ҳолатини билдиради. بَاِرقَة ва أُبَيْرِق сўзлари ҳам ярқироқлиги сабабли қиличга берилган исмлардандир.
بُرَاق сўзи эса, айтилишича, Пайғамбар (сав) меърожга чиққанида минган уловдир. Унинг қандай нарса эканини Аллоҳ яхшироқ билади. إِبْرِيق эса маълум бўлган обдастадир. У бу номни ичи бўш бўлганда ярқираб кўриниши сабабли олган. بَرَقَ فُلاَنٌ وأَبْرَقَ ، رَعَدَ وأَرْعَدَ сўзлари эса кишининг ўкириши/пўписа қилишини англатади.