Keyin zolim podshoh Namrud boshchiligidagi mushriklar: “Agar Ibrohimga qarshi biror ishqiluvchiboʻlsangiz, uni olovda yoqibyuboringlar! Bu ishni qilish bilan ilohlaringizgayordamqilinglar!” – dedilar.
Ey Muhammad, Bizsizni barcha olamlargarahmatqilibyubordik.
21:108
21:109
21:110
Albatta, Usoʻzningoshkorasini ham biladi. Shuningdek, sizlar ichingizda nimaniberkitayotganboʻlsangiz ham bilibturadi.
21:111
Jazoning kechiktirilishi sizga berilgan sinovmi yoki maʼlum birvaqtgacha dunyodan foydalanibqolishmi, buni men ham bilmayman.
21:112
يَلْعَبُونَ
o’ynardilar
Qachonki ulargaRobbilaridan biror yangieslatmakelsa, unioʻyinqilibtinglaydilar.
اِلَّا
faqatgina
Ularning qalblari esa g‘ofildir. Zolimlar: “Axir bu Muhammad oʻzingizgaoʻxshaganbirodam-ku! Koʻribturib, aldanish uchun bu sehrga quloq tutib kelaverasizlarmi?!” – deya pinhonapichirlashadilar.
السَّميعُ
eshituvchi
Shunda Muhammad ularga: “RobbimosmonvaYerdagi barcha soʻznibiladi. U hamma narsani eshitib turuvchi – Samiʼ va barchasini bilib turuvchi – Aʼlim Zotdir”, – dedi.
هُوَ
u
Ular: “Muhammad vahiy deb daʼvo qilayotgan soʻzlar, balki, alg‘ov-dalg‘ovtushlardir, balki, unioʻzitoʻqibolgandir, balki, ushoirdir. Bas, u ham avvalgiyuborilgan payg‘ambarlarkabi bizga birormoʻʼjizakeltirsin!” – dedilar.
اَهْلَ
ahli
Ey Muhammad, Biz sizdanilgarihamfaqaterkaklarnioʻzimizvahiyqilganholda payg‘ambar qilib yuborganmiz. Bas, ey Makka ahli, agarbilmaydiganboʻlsangizlar, Tavrot va Injilni biladigan zikrahlidansoʻranglar.
الْمُسْرِفينَ
isrof qiluvchilarni
Soʻngraularga bergan vaʼdagasodiqqolib, Oʻzimiz xohlagan iymonli kishilar bilan birga payg‘ambarlarganajotberganmizvahaddanoshganlarni esa halokqilganmiz.
keyinida
Oldin qanchalabzolimqishloq ahllarinihalokqildikvaularningketidanboshqaqavmlarnipaydoqildik.
Shunda farishtalar: “Qochmanglar, maishatgashoʻng‘iganundagioʻzmaskanlaringizgaqaytinglar, ehtimolsoʻroqqilinasizlar”, – dedilar.
فَاعِلينَ
qiluvchilar
Iymonu, koʻngilxushlikqilishnixohlaganimizda edi, BizuniOʻztomonimizdanqilganboʻlaredik.
زَاهِقٌ
yo’q bo’luvchi
Yoʻq, Biz unday aybu nuqsondan pokdirmiz va haqnibotilustigatashlaymiz. Bas, haq uniezibtashlagach, birdan botil yoʻqboʻlibqoluvchidir. Ey mushriklar, Allohni bunday sifatlayotganingizuchunsizlargavoyboʻlsin!
عَنْ عِبَادَتِه
unga qullikdan
OsmonlarvaYerdagi barcha narsaUnikidir. UninghuzuridagizotlarUngaqullikqilishdankibrlanmaydilarva ibodatda toliqmaydilar.
فَسُبْحَانَ
bas pokdir
Agar Yer va osmonning ikkisidaAllohdanoʻzgailohlarboʻlganida edi, ixtiloflar tufayli ikkalasihambuzilibketganboʻlaredi. Subhanalloh, ArshRobbisi boʻlgan Alloh ular sifatlayotgan sheriklardanpokdir.
هٰذَا
bu
Yoki mushriklar Undanboshqa soxta ilohlarni qilib oldilarmi?! Ey Rasulim ularga: “Unday boʻlsa, dalilingiznikeltiringiz! Manabumenbilanbirga boʻlgan moʻminlarningeslatmasi Qurʼondirvamendanoldingilarningeslatmalari esa Tavrot va Injildir”, – debayting. Yoʻq, ularningkoʻpchiligihaqiqatnibilmay turib, undan yuzoʻgiruvchilardir.
albatta u
Ey Muhammad, sizdanoldin Biz yuborganpayg‘ambarlarga ham: “Mendanboshqailohyoʻq, bas, faqat Mengaibodatqilinglar”, – debvahiyqilaredik.
مُكْرَمُونَ
ikrom etilganlar
Mushriklar: “Rahmonning farishtalardan bolasibor”, – deydilar. U esa bundan mutlaqo pokdir! Aksincha, farishtalar aslo Allohning bolalari emas, balki ular azizu mukarrambandalardir.
Alloh bandalarining oldilaridagivaorqalaridagi barcha ishlarinibiladi. Ular qiyomat kunida faqat Alloh Oʻzi roziboʻlgankishilargashafoatqiladilar. Unday zotlarUningqoʻrquvidantitrabturuvchilardir.
نَجْزيهِ
uni jazolaymiz
Ulardanbironkimsa: “Men ham Allohdan oʻzgabirilohman”,– debaytsa, bas, unijahannambilanjazolaymiz. Biz zolimlarnianashundayjazolaymiz.
فَفَتَقْنَاهُمَا
bas ularni ochdik
KufrkeltirgankimsalarosmonlarvaYer avvalda bitishgan holda boʻlganini, keyin Biz uikkisining orasiniyoribyuborganimiznikoʻrmadilarmi?! Shuningdek, suvdanbarchatiriknarsalarni paydo qildik, hali ham iymonkeltirmaydilarmi?!
فِجَاجًا
daralar
Yer kurrasidagi mavjudotlarnitebratibyubormasligiuchununda ulkan tog‘larni yaratdik. Hamdauyerda odamlar manzillariga toʻg‘riborishlari uchun kengyoʻllarni paydo qildik.
كُلٌّ
har bir
Ukechavakunduzni, quyoshvaoyniyaratganZotdir. Barcha sayyoralar falakda doimiy suzibyuradilar.
الْخَالِدُونَ
abadiy qoluvchilar
Ey Muhammad, Biz sizdanavvalbirorodamzotga hayotida abadiylikbermaganmiz. Nima, sizoʻlsangiz, ularabadiyqoluvchimilar?!
فِتْنَةً
fitna
Harbirjon egasi oʻlimnitotuvchidir. Bizsizlarni sabringizni sinash yomonlikbilanham, shukr qilishingizni bilish uchun yaxshilikbilanhamsinab, imtihonqilamiz. Keyin, albatta, Bizninghuzurimizgaqaytarilasizlar.
bumi?
Ey Muhammad, qachonkikufrkeltirganlarsiznikoʻribqolsalar bir-birlariga: “Ilohlaringizniayblabtilgaoladiganodamshumi?” – deb masxaraqiladilar. Vaholanki, ularRahmonningzikriniinkorqiluvchilardir.
وَلَا عَنْ ظُهُورِهِمْ
va sirtlaridan
Agarkufrkeltirgankimsalaryuzlarivaorqalaridan doʻzax olovinitoʻsaolmaydiganvaularga qiyomatda hech qanday yordamberilmaydigan dahshatli onnibilganlaridaedi, bu gapni aytmagan boʻlar edilar.
Yoʻq, qiyomat toʻsatdankelibqoladi va ularnilolqilibqoʻyadi. Bas, uniqaytarishgakuchlariyetmaydivaularga tavba qilish uchun muhlathamberilmaydi.
Ey Muhammad, aniqki, sizdanoldingipayg‘ambarlarhammasxaraqilingan. Natijada, ularningustidankulgankimsalarni esa oʻzlarimasxaraqilgannarsalarioʻrab azobga soldi.
هُمْ
ular
Ey Muhammad ularga: “KechasivakunduzisizlarniRahmonning azobidankimsaqlayoladi?!” – debayting. Yoʻq, ularRobbilariningzikridanyuzoʻgiruvchilardir.
اَنْفُسِهِمْ
o’zlaridan
YokiulardaBizdanboshqahimoyaqiladigan “ilohlar” bormi?! Axir u butlarning oʻzlarigayordamberishga ham kuchlariyetmaydiku! Shuningdek, ularBiz tomondanhimoyahamqilinmaydilar.
الْعُمُرُ
umr
Aksincha, Biz anavi kofirlarnivaota-bobolarini dunyo matolaridan shunday bahramandqilibqoʻydikki, hatto ulargaumr hech tugamaydigandek uzoqboʻlibkoʻrindi. Axir, ular kufr dunyosi qisqarib, Bizyerniatrofidankamaytiribkelayotganimiznikoʻrmayaptilarmi?! Yokiular har narsada ustunmilar?!
duoni
Ey Rasulim, ularga: “Mensizlarnifaqatvahiybilanogohlantiraman. Lekin qulog‘i maʼnan karlarogohlantirilayotganvaqtlaridadaʼvatnieshitmaydilar”, – debayting.
وَيْلَنَآ
bizlarga vayl bo’lsin
Qasamboʻlsinki, agar ularga Robbingizningazobidanozginayetsa, albatta, ular: “Holimizgavoy boʻlsin, chindanhambizlar oʻzimizga zolimekanmiz”, – debaytadilar.
شَيْـًٔا
hech narsa
Biz qiyomatkuniuchunadolatlitarozilarqoʻyamiz, bas, birorjongazarrachazulmqilinmaydi. Agar amallar xardal oʻsimligi donasiningog‘irligichaboʻlsaham, oʻshanikeltiramiz! Hisobkoʻruvchi sifatidaOʻzimizkifoyaqilamiz.
لِلْمُتَّقينَ
taqvodorlarga
Darhaqiqat, Biz MusovaHorunga haq bilan botilni ayiruvchi Tavrotnitaqvodorlaruchunziyovaeslatma qilib berdik.
عَالِمينَ
biluvchilar
Darhaqiqat, Musodan oldinIbrohimgatoʻg‘riyoʻlniberdik. Bizuni solih ekanini bilaredik.
الَّتيٓ
shundayki
Oʻshanda Ibrohim otasivaqavmiga qarata: “Sizlarberilibsig‘inadiganbuhaykallarnimadir?!” – dedi.
فَطَرَهُنَّ
ularni yaratdi
Ibrohim ularga: “Sizlarning Robbingiz mana bu haykallar emas, balki osmonlarvaYerningRobbidir. UularniyoʻqdanborqilganZotdir. Menbungaguvohlikberuvchilardanman”, – dedi.
unga
Odamlar ketishgach, Ibrohim butlarni parcha-parchaqilibtashladi. Faqatularning eng kattasini sindirmay, balkiungamurojaatqiladilar deb oʻz holida qoldirdi.
Ibrohim ularga: “Nahotki, Allohniqoʻyib, sizlargabirorfoydaham, zararhamkeltiraolmaydigannarsalargasig‘inasizlarmi?!” – dedi.
صَالِحينَ
solihlar
Biz ungaIshoqnihadyaqildikvaYaʼqubniham nabira qilib qoʻshibberdikhamdabarchalarinisolihkishilardan qildik.
ishni
Yanaularni Bizning amrimizbilan odamlarni toʻg‘ri yoʻlgaboshlaydiganrahnamolarqildik. Shuningdek, ulargayaxshiamallarqilishni, namoznitoʻliqadoetishnivazakotberishnivahiyqildik. Ular, faqat Bizgaginaibodatqiluvchiboʻldilar.
كَانَتْ
bo’ldi
Lutga esa hikmatvailmberdik. Uninopokishlarqilganqishloq ahlidanqutqardik. Darhaqiqat, ularyomonfosiqlarqavmiedilar.
وَاَهْلَهُ
va ahlini
Shuningdek, Nuhgaham hikmat va ilm berdik. Oldin u Bizga nidoqilganida, uning nidosigaijobatqildik, keyinoʻzinivaahlinibuyukg‘amdanqutqardik.
DovudvaSulaymon payg‘ambarlarningekinzorxususidahukmqilganpaytini eslang. Oʻshanda kechasi uyergaqavmningqoʻylarikirib payhon qilib ketganedi. Bizularning chiqargan hukmigaguvohedik.
مَعَ
bilan
Keyin adolatli hukm chiqarish uchun uniSulaymongaoʻrgatdik. Harikkisigahikmatvailmberdik. Dovudbilan birga tasbehaytsindebtog‘larnivaqushlarniboʻysundiribqoʻydik. Bularni Bizqilganedik.
Dovudga urush shiddatlaringizdansizlarnihimoyaqiladigansovut yasash sanʼatidantaʼlimberdik. Endi, shukrqiluvchilardan boʻlasizmi?!
بَارَكْنَا
muborak qildik
Sulaymonga esa shiddatlishamolni boʻysundirdik. Uningbuyrug‘ibilan shamolni Biz ichinimuborakqilgan Shom diyorigaesadigan qilib qoʻydik. Biz boʻlayotgan barchanarsalarnibiluvchiedik.
boshqa
Yana shayton va jinlardan Sulaymon uchun dengizda g‘avvoslikqiladiganvabundanboshqa qiyin ishlarnihamqilaoladiganlarini yaratdik. Yana Bizularning qilayotgan ishlarini qoʻriqlabturuvchiboʻldik.
وَاَنْتَ
va sen
Ayyubning esa Robbisiga: “Menga kasallikdan musibatyetdi, Oʻzingrahmlilarning eng rahmlisisan”, – debnidoqilganpaytini eslang.
اَهْلَهُ
ahliga
Bas, Bizuning duosini ijobatqilib, undagizahmatniketkazdik. HamdaOʻzhuzurimizdanrahmatqilib, ibodatqiluvchilargaeslatmaboʻlsin, deb Ayyubga oilasinivaularbilanqoʻshib, yana ularningbarobarichaahluavlodatoqildik.
فَنَادٰى
bas nido qildi
Zunnun, yaʼni Yunus payg‘ambarning oʻz qavmidan g‘azablanganholda Bizning iznimiz boʻlmasdan qishlog‘idan chiqib ketganpaytidaungaqarshi hech narsa qilolmaymizdeboʻyladi. Biz uni dengizda baliq qorniga tashlaganimizdan keyin qorong‘i zulmatlarichida: “Sendanoʻzgailohyoʻqdir. Sen barcha nuqsonlardanpoksan. Darhaqiqat, men oʻzimga zulmqiluvchilardanboʻldim”, – debnidoqildi.
Bas, uning duosini qabul qildik vaunig‘amdanxalosqildik. Biz moʻminlargamanashundaynajotberamiz.
وَاَنْتَ
va sen
Zakariyo ham: “EyRobbim, meniyolg‘iztashlabqoʻyma menga merosxoʻr farzand ato qil. Senvorislarningengyaxshisisan”, – debnidoqildi.
زَوْجَهُ
ayolini
Bas, uning duosini ham mustajobqildikvaungaYahyonihadyaqildik. Hamdajuftini tug‘adigan qilib oʻnglabqoʻydik. Darhaqiqat, bu payg‘ambarlaryaxshi ishlarni qilishdashoshilar, umidvaqoʻrquvbilan Bizga duoqilarvaBizgaitoatqiluvchi zotlaredi.
va uni qildik
Yananomusinisaqlaganayol Maryamni eslang. Bas, ruhimizdanungapufladik va u Isoga homilador boʻldi. Hamdaunivaoʻg‘liniolamlaruchunibratqildik.
فَاعْبُدُونِ
bas menga ibodat qiling
Ey insonlar, sizlarning ushbuummatingiz aslida birummatdirMen esa hammangizning Robbingizman. Bas, faqat Mengaibodatqilinglar.
وَاِنَّا
va albatta biz
Bas, kimmoʻminholidasolih amallardanqilsa, uningsaʼy-harakatibekorgaketmaydi. Biz, albatta, uning amallarini yozibqoʻyuvchimiz.
يَنْسِلُونَ
shoshilib kеladilar
Nihoyat, qiyomatga yaqin YaʼjujvaMaʼjuj qavmining toʻg‘oni ochiladi. Ularharbirtepalikdanoqibkeladilar.
الَّذينَ
kimsalarki
Haq boʻlgan qiyomat vaʼdasi yaqinlashgandabirdanukufrkeltirgankimsalarningkoʻzlari dahshatdan qotib: “Eh holimizga voyboʻlsin, bizlarrostdanhambundang‘aflatdaedik, aksincha, bizlarzolimekanmiz”, – deydilar.
لَهَا
u uchun
Ey mushriklar, sizlar ham Allohdanboshqasig‘inayotgan butlaringiz ham jahannamoʻtinidir. Sizlarungakiruvchisiz!
خَالِدُونَ
abadiy qoluvchilar
Agaroʻsha maʼbudalar rostdan ham xudolarboʻlganida, doʻzaxga tushmasedingiz. Endi, hammalariuyerdamanguqoluvchidirlar.
عَنْهَا
undan
Albatta, Biz tomondanularuchungoʻzallik tayyorlab qoʻyilgankimsalarga kelsak, ular doʻzaxdan uzoqqilinganlardir.
Kofirlarni dahshatga solgan kattaqoʻrquvularnixafaqilmaydi. Ularnifarishtalar: “Busizlarningvaʼdaqilingan baxtli kuningizdir”, – debkutiboladilar.
بَدَأْنَآ
boshladik
Biz ukundaosmonnixuddimaktubyozilgansahifanioʻragandekoʻrab, avvalqandayyaratganboʻlsak, uni yana oʻsha holga qaytaramiz. Bu Bizningzimmamizdagivaʼda boʻlib, albatta, Biz buni qiluvchimiz.