أ خ ذ
А-х-з
تَخِذَ феъли, أخَذَ олди маъносини англатади. Шоир шундай дейди:
وَقَََدْ تَخِذَتْ رِجْلِي إلَى جَنْبِ غَرْزِهَا *** نَسِيفًا كَأُفْحُوصِ اْلقِطَاةِ اْلمُطَرَّقِ
79- Оёғимни унинг ниҳоли ёнига олиб, бир узанги ҳосил қилди
Боғиртлоқ қушнинг ниҳол тагидаги уяси каби.
اِتَّخَذ эса, бунинг اِفْتَعَلَ вазнидаги шаклидир. أَفَتَتَّخِذُونَهُ وَذُرِّيَّتَهُ أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِي Энди сизлар Мени қўйиб, уни ва зурриётини дўст қилиб оласизларми? (18/Каҳф 50); قُلْ أَ تَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللّهِ عَهْداً Айт: Аллоҳ ҳузурида бу ҳақда аҳд-паймон олганмисиз? (2/Бақара 80); وَاتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ آلِهَةً Аллоҳдан бошқа илоҳлар қилиб олдилар (19/Марям 81); وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى Иброҳимнинг мақомини (Каъбанинг ҳаммасини) намозгоҳ қилиб олинглар (2/Бақара 125); لاَ تَتَّخِذُوا عَدُوِّي وَعَدُوَّكُمْ أَوْلِيَاءَ Менинг ҳам душманим, сизларнинг ҳам душманингиз бўлганларни дўст тутманглар (60/Мумтаҳана 1); قَالَ لَوْ شِئْتَ لاَ تَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْراً (Мусо) ‘Агар хоҳлаганингда, бунинг эвазига ҳақ олардинг’ деди (18/Каҳф 77).
وَقَََدْ تَخِذَتْ رِجْلِي إلَى جَنْبِ غَرْزِهَا *** نَسِيفًا كَأُفْحُوصِ اْلقِطَاةِ اْلمُطَرَّقِ
79- Оёғимни унинг ниҳоли ёнига олиб, бир узанги ҳосил қилди
Боғиртлоқ қушнинг ниҳол тагидаги уяси каби.
اِتَّخَذ эса, бунинг اِفْتَعَلَ вазнидаги шаклидир. أَفَتَتَّخِذُونَهُ وَذُرِّيَّتَهُ أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِي Энди сизлар Мени қўйиб, уни ва зурриётини дўст қилиб оласизларми? (18/Каҳф 50); قُلْ أَ تَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللّهِ عَهْداً Айт: Аллоҳ ҳузурида бу ҳақда аҳд-паймон олганмисиз? (2/Бақара 80); وَاتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ آلِهَةً Аллоҳдан бошқа илоҳлар қилиб олдилар (19/Марям 81); وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى Иброҳимнинг мақомини (Каъбанинг ҳаммасини) намозгоҳ қилиб олинглар (2/Бақара 125); لاَ تَتَّخِذُوا عَدُوِّي وَعَدُوَّكُمْ أَوْلِيَاءَ Менинг ҳам душманим, сизларнинг ҳам душманингиз бўлганларни дўст тутманглар (60/Мумтаҳана 1); قَالَ لَوْ شِئْتَ لاَ تَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْراً (Мусо) ‘Агар хоҳлаганингда, бунинг эвазига ҳақ олардинг’ деди (18/Каҳф 77).

