أ ف ك

إِفْك калимаси — бўлиши керак бўлган ҳолатдан бошқа ҳолатга ўтган, юзини ўзгартирган ҳар бир нарсадир. Шунинг учун эсиш йўналишини ўзгартирган ва йўналишидан оққан шамолларга مُؤْتَفِكَة дейилади. Оятда: وَالْمُؤْتَفِكَاتُ بِالْخَاطِئَةِ ...Остин-устун бўлган қишлоқлар ҳам ҳаммаси ўша гуноҳни содир этдилар (69/Ҳаққо 9) дейилади.
وَالْمُؤْتَفِكَةَ أَهْوَى Остин-устун бўлган шаҳарларни ҳам У шундай қилди (52/Тур 53). قَاتَلَهُمُ اللّهُ أَنَّى يُؤْفَكُونَ Аллоҳ уларни лаънатласин! Қандай қилиб ўгирилиб кетмоқдалар (9/Тавба 30); яъни: эътиқодда ҳақдан ботилга ўгирилмоқдалар. Сўзда ростликдан ёлғонга, феълда гўзалликдан хунукликка бурилмоқдалар деганидир. Аллоҳ таолонинг ушбу сўзлари ҳам шу маънодадир: يُؤْفَكُ عَنْهُ مَنْ أُفِكَ Ундан (Қуръондан ёки имондан) бурилган буриб юборилади (тўсилмайди) (51/Зориёт 9). فَأَنَّى تُؤْفَكُونَ Бас, (ҳақдан) қандай қилиб бурилиб кетасизлар! (6/Анъом 95). أَجِئْتَنَا لِتَأْفِِكَنَا عَنْ آلِهَتِنَا Сен бизларни худоларимиздан буриш учун келдингми (46/Аҳқоф 22).
Бундай деганлар إِفْك калимасини, унинг маъноси ҳақдан ботилга бурилиш эканига ишонганлари учун ишлатганлар. Шу сабабдан бу калима ёлғон маъносида ҳам ишлатилади. إِنَّ الَّذِينَ جَاؤُوا بِاْلإِفْكِ عُصْبَةٌ مِنْكُمْ (Пайғамбарнинг аёлига бу оғир) туҳматни тўқиганлар, шубҳасиз, сизларнинг ичингиздан бўлган бир тўдадир (45/Жосия 7). (37/Соффат 86). Бу оятда шундай дейилган бўлиши ҳам мумкин: Шунингдек, бу ердаги калимаси нинг бадали бўлади ва шу билан бу илоҳлар деб номланган бўлади. Бу ҳолда: сизлар унга туҳмат қилмоқчимисизлар? дейилган бўлади; демак, бунда ўша бўлади. Шунинг учун 20-