ق ل ي

قِلَى сўзи шиддатли адоват ва ижирғаниш маъносини билдиради. Шу маънода قَلاَهُ يَقْلِيهِ وَيَقْلُوهُ дейилади, яъни ундан нафратланди, ижирғанди деганидир. Аллоҳ буюради: مَا وَدَّعَكَ رَبُّكَ وَمَا قَلَى Роббинг сени тарк этмади ва ғазаб қилмади (93/Зуҳо 3); قَالَ إِنِّي لِعَمَلِكُمْ مِنَ الْقَالِينَ Лут: Мен сизнинг бу ишингиздан нафрат қилувчиларданман, деди (26/Шуъаро 168). Ушбу оятда келган قَالِينَ сўзи икки хил тарзда изоҳланган.
Бу феълнинг асли вовлидир деганлар унинг маъно жиҳатидан قَلْو яъни, улоқтиришдан келиб чиққанини айтадилар. Бунинг далили эса, قَلَتِ النَّاقَةُ بِرَاكِبِهَا قَلْوًا урғочи туя чавандозини олиб кетди/учириб юборди ва وقَلَوْتُ بِالقُلَّةِ шар билан урдим ибораларидир. Шунга асосан مَقْلُوّ бўлган нарса, қалб нафратлангани учун ташқарига улоқтириб, қабул қилмаган нарса маъносини билдиради.
Худди шу феълнинг аслини ёли деб қабул қилганлар эса, ушбу иборага таянадилар: قَلَيْتُ الْبُسْرَ وَالسَّوِيقَ عَلَى الْمِقْلاَةِ хурмо ва унни товада қовурдим (товада қизартирдим).