ح ر م
Ҳ-р-м
حَرَام сўзи — ё илоҳий жиҳатдан, ё инсоний жиҳатдан тақиқланган; ё мажбуран, ё ақл ва шариат томонидан, ёхуд амрига итоат қилинадиган биров томонидан ман этилган нарса деганидир. Аллоҳ буюради: وَحَرَّمْنَا عَلَيْهِ الْمَرَاضِعَ Эмизувчи аёлларнинг эмизишини унга ҳаром қилдик (28/Қосос 12) — бу илоҳий йўналтириш кўринишида юзага чиққан ҳаром қилишдир. وَحَرَامٌ عَلَى قَرْيَةٍ أهْلَكْنَاهَا Биз ҳалок қилган қишлоқлар аҳлига ҳаромдир (21/Анбиё 95) ва فَإِنَّهَا مُحَرَّمَةٌ عَلَيْهِمْ أرْبَعِينَ سَنَةً Қирқ йил давомида у ер уларга ҳаром қилингандир (5/Моида 26) оятларидаги ҳаромлик ҳам шу тарзда изоҳланган.
Баъзилар буни мажбурий ҳаром қилиш қисмига киради, илоҳий йўналтириш эмас, дейдилар; إِنَّهُ مَنْ يُشْرِكْ بِاللّهِ فَقَدْ حَرَّمَ اللّهُ عَلَيهِ الْجَنَّةَ Кимки Аллоҳга ширк келтирса, албатта, Аллоҳ унга жаннатни ҳаром қилгандир (5/Моида 72) оятидаги ҳаромлик мажбурлашга асосланган тақиқлашга мисолдир. إِنَّ اللّهَ حَرَّمَهُمَا عَلَى الْكَافِرِينَ Аллоҳ бу иккисини ҳам кофирларга ҳаром қилгандир (7/Аъроф 50) ояти ҳам шу маънодадир.
Шариат орқали келган ҳаром қилиш эса, озиқ-овқатнинг озиқ-овқат эвазига сотилиб, улар ўртасида ортиқчалик олиниши кабидир. Аллоҳ буюради: وَإِنْ يَأتُوكُمْ أُسَارَى تُفَادُوهُمْ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيْكُمْ إِخْرَاجُهُمْ Кейин улар сизларга асир бўлиб келсалар, уларни ҳайдаб чиқариш сизларга ҳаром қилинган ҳолда, товон бериб уларни қутқарасизлар (2/Бақара 85). Бу уларнинг шариати ҳукмига кўра ўзларига ҳаром қилинган эди. Аллоҳ таолонинг: قُلْ لاَ أجِدُ فِي مَا أُوْحِيَ إِلَيَّ (6/Анъом 145)(6/Анъом 146) деган сўзлари ҳам шу маънодадир. . Бу — юмшатилмаган нарса ҳаромдир, деганлар ҳам бор. (56/Воқеа 67); яъни: улуғлик жиҳатидан ман этилгандирлар. дан киноядир.
Баъзилар буни мажбурий ҳаром қилиш қисмига киради, илоҳий йўналтириш эмас, дейдилар; إِنَّهُ مَنْ يُشْرِكْ بِاللّهِ فَقَدْ حَرَّمَ اللّهُ عَلَيهِ الْجَنَّةَ Кимки Аллоҳга ширк келтирса, албатта, Аллоҳ унга жаннатни ҳаром қилгандир (5/Моида 72) оятидаги ҳаромлик мажбурлашга асосланган тақиқлашга мисолдир. إِنَّ اللّهَ حَرَّمَهُمَا عَلَى الْكَافِرِينَ Аллоҳ бу иккисини ҳам кофирларга ҳаром қилгандир (7/Аъроф 50) ояти ҳам шу маънодадир.
Шариат орқали келган ҳаром қилиш эса, озиқ-овқатнинг озиқ-овқат эвазига сотилиб, улар ўртасида ортиқчалик олиниши кабидир. Аллоҳ буюради: وَإِنْ يَأتُوكُمْ أُسَارَى تُفَادُوهُمْ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيْكُمْ إِخْرَاجُهُمْ Кейин улар сизларга асир бўлиб келсалар, уларни ҳайдаб чиқариш сизларга ҳаром қилинган ҳолда, товон бериб уларни қутқарасизлар (2/Бақара 85). Бу уларнинг шариати ҳукмига кўра ўзларига ҳаром қилинган эди. Аллоҳ таолонинг: قُلْ لاَ أجِدُ فِي مَا أُوْحِيَ إِلَيَّ (6/Анъом 145)(6/Анъом 146) деган сўзлари ҳам шу маънодадир. . Бу — юмшатилмаган нарса ҳаромдир, деганлар ҳам бор. (56/Воқеа 67); яъни: улуғлик жиҳатидан ман этилгандирлар. дан киноядир.