ص ف ر
С-ф-р
صُفْرَة /Сариқ: Қора билан оқ ўртасидаги рангдир; лекин қорага яқинроқдир. Шунинг учун баъзан бу сўз билан қора ранг назарда тутилади. Дарҳақиқат, Ҳасан, بَقَرَةٌ صَفْرَاءُ فَاقِعٌ لَوْنُهَا : Ранги ялтироқ, сариқ сигирдир (2/Бақара 69) оятини «қора сигир» деб тафсир қилган.
Баъзилар қора ранг учун فَاقِع эмас, балки حَالِكَة сўзи ишлатилишини айтадилар. Аллоҳ буюради: ثُمَّ يَهِيجُ فَتَرَاهُ مُصْفَرًّا : Сўнгра у қурийди, сен эса уни сарғайган ҳолда кўрасан (39/Зумар 21); كَأَنَّهُ جِمَالَةٌ صُفْرٌ : Гўё ўша учқунлар сариқ арқонлардир (77/Мурсалот 33). Баъзиларга кўра, оятда келган صُفْرٌ сўзи أَصْفَر нинг кўплигидир. Баъзилар эса ундан мурод конлардан чиқариладиган суфр/жез эканини айтадилар. Шу маънодан мисга صُفْر дейилган.
Мушук ўтининг қуриганига صُفَار дейилади. Баъзан эшитилган товушни ҳикоя қилиш учун صَفِير сўзи келтирилади. Шу маънодан; бўш бўлгани сабабли идишдан ҳуштак товуши эшитилганда, صَفِرَ اْلإِنَاءُ /Идиш ҳуштак чалди, дейилади. Сўнгра бу сўз хоҳ идиш, хоҳ бошқа нарса бўлсин, бўш бўлган ҳар қандай нарса учун кенг тарзда ишлатиладиган бўлди. Озуқадан бўш бўлган ошқозон ва томирларга صَفَر дейилади.
Жигардан ошқозонга чўзилган томирлар, озуқасиз қолиб ошқозон бўлакчаларини сўрганида, жоҳил араблар буни қовурға суякларининг учларидаги тоғайларни тишлайдиган илон/қуртча деб ишонишарди. Шундай экан, Ҳазрат Пайғамбар буни инкор қилиб шундай деганлар: لاَ صَفَرَ ; яъни уларнинг ошқозонда борлигига ишонган ҳеч қандай илон/қуртча йўқдир. Шоирнинг қуйидаги шеъри ҳам шу маънодадир:
وَلاَ يَعُضُّ عَلَى شُرْسُوفِهِ -281 .
Баъзилар қора ранг учун فَاقِع эмас, балки حَالِكَة сўзи ишлатилишини айтадилар. Аллоҳ буюради: ثُمَّ يَهِيجُ فَتَرَاهُ مُصْفَرًّا : Сўнгра у қурийди, сен эса уни сарғайган ҳолда кўрасан (39/Зумар 21); كَأَنَّهُ جِمَالَةٌ صُفْرٌ : Гўё ўша учқунлар сариқ арқонлардир (77/Мурсалот 33). Баъзиларга кўра, оятда келган صُفْرٌ сўзи أَصْفَر нинг кўплигидир. Баъзилар эса ундан мурод конлардан чиқариладиган суфр/жез эканини айтадилар. Шу маънодан мисга صُفْر дейилган.
Мушук ўтининг қуриганига صُفَار дейилади. Баъзан эшитилган товушни ҳикоя қилиш учун صَفِير сўзи келтирилади. Шу маънодан; бўш бўлгани сабабли идишдан ҳуштак товуши эшитилганда, صَفِرَ اْلإِنَاءُ /Идиш ҳуштак чалди, дейилади. Сўнгра бу сўз хоҳ идиш, хоҳ бошқа нарса бўлсин, бўш бўлган ҳар қандай нарса учун кенг тарзда ишлатиладиган бўлди. Озуқадан бўш бўлган ошқозон ва томирларга صَفَر дейилади.
Жигардан ошқозонга чўзилган томирлар, озуқасиз қолиб ошқозон бўлакчаларини сўрганида, жоҳил араблар буни қовурға суякларининг учларидаги тоғайларни тишлайдиган илон/қуртча деб ишонишарди. Шундай экан, Ҳазрат Пайғамбар буни инкор қилиб шундай деганлар: لاَ صَفَرَ ; яъни уларнинг ошқозонда борлигига ишонган ҳеч қандай илон/қуртча йўқдир. Шоирнинг қуйидаги шеъри ҳам шу маънодадир:
وَلاَ يَعُضُّ عَلَى شُرْسُوفِهِ -281 .

