أ ل ف

أَلِف (Алиф) — ҳижо ҳарфларидан биридир. إِلْف уйғунлик ичида бўлган жамланишдир. أَلَّفْتُ بَيْنَهُمْ ибораси эса, уларнинг ораларини топдим ёки уларни бирлаштирдим деганидир. أُلْفَة ҳам шундан келиб чиққан. Бирлашган, иноқлашганга إلْفٌ ёки أَلِيفٌ дейилади. Аллоҳ буюради: إِذْ كُنْتُمْ أَعْدَاءًَ فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِكُمْ Сизлар бир-бирингизга душман эдингиз, бас, У қалбларингизни бирлаштирди (3/Оли Имрон 103); لَوْ أَنفَقْتَ مَا فِي اْلأَرْضِ جَمِيعاً مَا أَلَّفَتْ بَيْنَ قُلُوبِهِمْ Агар сен Ер юзидаги барча нарсани сарф қилсанг ҳам, уларнинг қалблари орасини бирлаштира олмас эдинг (8/Анфол 63).
مُؤَلِّف , турли қисмларни тўплаб, олдинда бўлиш ҳақига эга бўлганини олдинга, орқада бўлиши лозим бўлганини эса орқага жойлаштириш тарзида тартибга солиб бирлаштиришдир. ِلإِيلاَفِ قُرَيْشٍ Қурайшнинг ийлофи учун (106/Қурайш 1) оятидаги إيلاَفٌ калимаси, аҳдлашди, келишди маъносини англатувчи آلَفَ феълининг масдаридир.
اَلْمُؤَلَّفَةُ قُلُوبُهُمْ Ўзлари ичида бўлган изланиш сабабли, Аллоҳ таолонинг لَوْ أَنفَقْتَ مَا فِي اْلأَرْضِ جَمِيعاً ما أَلَّفَتْ بَيْنَ قُلُوبِهِمْ Агар сен Ер юзидаги барча нарсани сарф қилсанг ҳам, уларнинг қалблари орасини бирлаштира олмас эдинг (8/Анфол 63) оятида сифатлаган кишилар жумласидан бўлишлари умид қилинадиган тоифадир. أَوَاِلفُ الطَّيْرِ хонакилашган қушлар маъносини англатади.
أَلْف Биз биладиган минг (1.000) сонидир. Бу номни олишининг сабаби — сонларнинг унда жамланиб бирлашганидир; чунки сонлар тўрт гуруҳдир: бирликлар, ўнликлар, юзликлар ва мингликлар. Мингга етилганда, энди уларнинг барчаси шу сонда бирлашган бўлади. Бундан кейинги сонлар эса такрордир. Баъзилар أَلْفُ (1.000 ) ҳам шу сонлардандир; чунки у сон тартибининг бошланишидир, дейишган. آلَفْتُ الدَّرَاهِمَ дирҳамларни бирлаштирдим, ибораси, дирҳамларни мингга етказдим деганидир, дейилган. Бу худди مَائَيْتُ юзга тўлдирдим, آلَفْتُ мингга тўлдирдим сўзи кабидирки, бу ҳам أَمْأَتْ юзга етди, ибораси кабидир.