و ع ظ
В-ъ-з
Инсонларга қалбларини юмшатадиган савоб ёки жазо туридан эслатмалар қилиш, қўрқув аралаш насиҳат бериш маъносини англатувчи وَعْظ сўзи ҳақида ал-Халил шундай дейди: وَعْظ Ваъз — инсоннинг қалбини юмшатадиган хайрли ишларни эслатиш деганидир.
عِظَة ва مَوْعِظَة сўзлари эса унинг исмларидир.
Аллоҳ буюради: يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ Шояд эслатма оларсизлар, деб сизларга шундай ваъз қилади (16/Наҳл 90); قُلْ إِنَّمَا أَعِظُكُمْ بِوَاحِدَةٍ Айт: Сизларга фақат биргина насиҳат қиламан. (34/Сабаъ 46); ذَلِكُمْ تُوعَظُونَ بِهِ Сизларга насиҳат қилинадиган шудир (58/Мужодала 3).
Яна буюради: يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ Эй одамлар! Сизларга Роббингиздан бир ваъз-насиҳат, келди (10/Юнус 57);وَجَاءَكَ فِي هَذِهِ الْحَقُّ وَمَوْعِظَةٌ وَذِكْرَى لِلْمُؤْمِنِينَ Бунда сенга бир ҳақиқат, мўминларга эса бир насиҳат ва ибрат келди (11/Ҳуд 120).
Яна буюрмоқда: هَذَا بَيَانٌ لِلنَّاسِ وَهُدًى وَمَوْعِظَةٌ لِلْمُتَّقِينَ Бу (Қуръон) инсонлар учун бир баён, Аллоҳдан тегишлича қўрққанлар учун тўғри йўлни кўрсатувчи ва бир ваъз-насиҳатдир (3/Оли Имрон 138); وَكَتَبْنَا لَهُ فِي اْلأَلْوَاحِ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ مَوْعِظَةً وَتَفْصِيلاً لِكُلِّ شَيْءٍ Ва унинг учун у лавҳаларда ҳар нарсадан ёздик, насиҳат ва ҳукмларнинг тафсилотларига оид ҳар бир нарсани (баён қилдик) (7/Аъроф 145); فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ وَعِظْهُمْ وَقُلْ لَهُمْ فِي أَنْفُسِهِمْ قَوْلاً بَلِيغًا Улардан юз ўгир, уларга насиҳат қил ва уларнинг ичларига таъсир қиладиган гўзал сўз айт! (4/Нисо 63).
عِظَة ва مَوْعِظَة сўзлари эса унинг исмларидир.
Аллоҳ буюради: يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ Шояд эслатма оларсизлар, деб сизларга шундай ваъз қилади (16/Наҳл 90); قُلْ إِنَّمَا أَعِظُكُمْ بِوَاحِدَةٍ Айт: Сизларга фақат биргина насиҳат қиламан. (34/Сабаъ 46); ذَلِكُمْ تُوعَظُونَ بِهِ Сизларга насиҳат қилинадиган шудир (58/Мужодала 3).
Яна буюради: يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ Эй одамлар! Сизларга Роббингиздан бир ваъз-насиҳат, келди (10/Юнус 57);وَجَاءَكَ فِي هَذِهِ الْحَقُّ وَمَوْعِظَةٌ وَذِكْرَى لِلْمُؤْمِنِينَ Бунда сенга бир ҳақиқат, мўминларга эса бир насиҳат ва ибрат келди (11/Ҳуд 120).
Яна буюрмоқда: هَذَا بَيَانٌ لِلنَّاسِ وَهُدًى وَمَوْعِظَةٌ لِلْمُتَّقِينَ Бу (Қуръон) инсонлар учун бир баён, Аллоҳдан тегишлича қўрққанлар учун тўғри йўлни кўрсатувчи ва бир ваъз-насиҳатдир (3/Оли Имрон 138); وَكَتَبْنَا لَهُ فِي اْلأَلْوَاحِ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ مَوْعِظَةً وَتَفْصِيلاً لِكُلِّ شَيْءٍ Ва унинг учун у лавҳаларда ҳар нарсадан ёздик, насиҳат ва ҳукмларнинг тафсилотларига оид ҳар бир нарсани (баён қилдик) (7/Аъроф 145); فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ وَعِظْهُمْ وَقُلْ لَهُمْ فِي أَنْفُسِهِمْ قَوْلاً بَلِيغًا Улардан юз ўгир, уларга насиҳат қил ва уларнинг ичларига таъсир қиладиган гўзал сўз айт! (4/Нисо 63).