س ب ع
С-б-ъ
سَبْع нинг асли сондир: ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاء فَسَوَّاهُنَّ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ : Сўнгра самога юзланиб, уларни етти қават осмон қилиб тиклади (2/Бақара 29); وَبَنَيْنَا فَوْقَكُمْ سَبْعًا شِدَادًا : Тепаларингизда етти мустаҳкам осмонни бино қилдик (78/Набаъ 12); яъни етти осмон. وَسَبْعِ سُنبُلاَتٍ : Етти бошоқ (12/Юсуф 46); سَبْعَ لَيَالٍ : Етти кеча (69/Ҳаққо 7); سَبْعَةٌ وَثَامِنُهُمْ كَلْبُهُمْ : Етти киши эдилар, саккизинчилари эса итларидир (18/Каҳф 22); سَبْعُونَ ذِرَاعًا : Етмиш қулоч (69/Ҳаққо 32); إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللّهُ لَهُمْ : Етмиш бора улар учун мағфират сўрасанг ҳам, Аллоҳ уларни асло кечирмайди (9/Тавба 80); وَلَقَدْ آتَيْنَاكَ سَبْعًا مِنَ الْمَثَانِي : Шак-шубҳасиз, Биз сенга Сабъи Масонийни бердик (15/Ҳижр 87).
Баъзиларга кўра, оятда назарда тутилган — Ҳамд сурасидир; чунки у етти оятдир. Бошқаларга кўра эса, бундан Бақарадан Аъроф сурасигача бўлган етти узун сура назарда тутилади. Қуръон сураларида қиссалар такрорлангани сабабли, уларга المثاني /такрорланувчи деб ҳам аталади.
سُبُع وسَبِيع وسِبْع шакллари ҳам етти маъносини билдиради. أُسْبُوع /ҳафта, кўплиги أَسَابِيع шаклида келади. Дейилади: طُفْتُ بِالْبَيتِ أُسْبُوعًا وأَسَابِيعَ : Каъбани бир ҳафта ва ҳафталаб тавоф қилдим; سَبَعْتُ الْقَوْمَ : Жамоатнинг еттинчиси бўлдим; أَخَذْتُ سُبُعَ أَمْوَالِهِمْ : Уларнинг молларининг еттидан бирини олдим. سَبُع /Йиртқич ҳайвон: Маълумдир. Унга бу исмнинг берилиши кучининг комиллиги (тўлалиги) сабаблидир; зеро, етти ҳам комил сонлардандир.
ал-Ҳузалий шундай дейди:
كَأَنَّهُ * عَبْدٌ ِلآَلِ أَبِي رَبِيعَةَ مُسْبِعُ -225
225- Гўё у, сурувига йиртқич ҳайвон кирган Абу Рабиъанинг бир қулидир.
مُسْبِع , сурувига йиртқич ҳайвон кирган; баъзиларга кўра эса, йиртқич ҳайвонлар билан ёлғиз қолдирилган киши маъносидадир. Мазкур сўз бо ҳарфининг фатҳаси билан (مُسْبَع ) шаклида ҳам ривоят қилинади. Киноя йўли билан отаси номаълум кишига مُسْبَع дейилади. سَبَعَ فُلاَنٌ فَلاَنًا : Фалон киши фалон кишининг ғийбатини қилди, йиртқич ҳайвонлар каби унинг гўштини еди. مَسْبَع : Йиртқич ҳайвонлар маскан тутган жойга дейилади.
Баъзиларга кўра, оятда назарда тутилган — Ҳамд сурасидир; чунки у етти оятдир. Бошқаларга кўра эса, бундан Бақарадан Аъроф сурасигача бўлган етти узун сура назарда тутилади. Қуръон сураларида қиссалар такрорлангани сабабли, уларга المثاني /такрорланувчи деб ҳам аталади.
سُبُع وسَبِيع وسِبْع шакллари ҳам етти маъносини билдиради. أُسْبُوع /ҳафта, кўплиги أَسَابِيع шаклида келади. Дейилади: طُفْتُ بِالْبَيتِ أُسْبُوعًا وأَسَابِيعَ : Каъбани бир ҳафта ва ҳафталаб тавоф қилдим; سَبَعْتُ الْقَوْمَ : Жамоатнинг еттинчиси бўлдим; أَخَذْتُ سُبُعَ أَمْوَالِهِمْ : Уларнинг молларининг еттидан бирини олдим. سَبُع /Йиртқич ҳайвон: Маълумдир. Унга бу исмнинг берилиши кучининг комиллиги (тўлалиги) сабаблидир; зеро, етти ҳам комил сонлардандир.
ал-Ҳузалий шундай дейди:
كَأَنَّهُ * عَبْدٌ ِلآَلِ أَبِي رَبِيعَةَ مُسْبِعُ -225
225- Гўё у, сурувига йиртқич ҳайвон кирган Абу Рабиъанинг бир қулидир.
مُسْبِع , сурувига йиртқич ҳайвон кирган; баъзиларга кўра эса, йиртқич ҳайвонлар билан ёлғиз қолдирилган киши маъносидадир. Мазкур сўз бо ҳарфининг фатҳаси билан (مُسْبَع ) шаклида ҳам ривоят қилинади. Киноя йўли билан отаси номаълум кишига مُسْبَع дейилади. سَبَعَ فُلاَنٌ فَلاَنًا : Фалон киши фалон кишининг ғийбатини қилди, йиртқич ҳайвонлар каби унинг гўштини еди. مَسْبَع : Йиртқич ҳайвонлар маскан тутган жойга дейилади.